9/11'den 25 yıl sonra Trump terörle mücadeleyi baltalıyor

11 Eylül 2001'den bu yana ABD'de büyük çaplı terör saldırısı yaşanmadı. Ancak uzmanlar, Başkan Trump'ın terörle mücadele birimlerinde yaptığı kesintiler nedeniyle ülkenin 25 yıl sonra hâlâ 'tetikte' olup olmadığını sorguluyor.

Geçen yıl görevden alınan eski terörle mücadele uzmanı Michael Duffin, kesintileri 'şok edici ve hayal kırıklığı yaratıcı' olarak nitelendirdi. Duffin, 'Bu bizi daha az güvenli hale getiriyor' dedi.

Duffin, Eylül 2001'de henüz yeni mezun olmuştu. New York'taki İkiz Kuleler ve Washington yakınlarındaki Pentagon'a yönelik saldırıları televizyonda izledi. 'Ne olduğunu anlamak istedim. 9/11 gibi yeni bir saldırıyı önlemede rol oynayabilir miyim diye düşündüm' diyen Duffin, bu nedenle Terörle Mücadele Bürosu'nda çalışmaya başladı.

Büronun öncülü, 1970'lerde Münih Olimpiyatları'ndaki saldırıların ardından kuruldu. 11 Eylül 2001 sonrasında ise büyük ölçüde genişletildi. Duffin, 'Radikalleşme sürecini iyi anlayan ve El Kaide ile IŞİD gibi terör örgütlerinin nasıl örgütlendiğini bilen bir uzman grubu oluştu' diye konuştu.

Terörle mücadele mimarisi sökülüyor

Yaklaşık 3 bin kişinin hayatını kaybettiği 9/11 benzeri saldırıları önlemek için güvenliğe ciddi yatırımlar yapıldı. İç Güvenlik Bakanlığı, istihbarat direktörlüğü ve Ulusal Terörle Mücadele Merkezi kuruldu. Bu önlemler sayesinde büyük çaplı saldırılar yaşanmadı.

New York'taki Soufan Center'dan terör uzmanı Caroline Rose, 'Havalimanındaki tarayıcılar ve daha fazla polis gibi görünür önlemler var. Ayrıca istihbarat paylaşımı gibi teröristlerin ve planlarının erken aşamada tespit edilmesini sağlayan görünmez önlemler de var' dedi.

Bu kritik önlemler artık tehlike altında. Terör uzmanı Bruce Hoffman, kısa süre önce ABD Kongresi'nde 'Güvenlik mimarisi sökülüyor. Uzmanlığı, bilgiyi ve kurumsal hafızayı kaybediyoruz' uyarısında bulundu.

Adalet Bakanlığı'nın ulusal güvenlik birimindeki uzmanların üçte biri işten çıkarıldı. FBI'ın iç terörle mücadele biriminde de görevden almalar ve görev değişiklikleri yaşandı.

Öncelikler değişti

Trump döneminde de güvenliğe para ayrılıyor ancak öncelikler seleflerinden farklı. Onlarca milyar dolar, göçmenlik dairesi ICE'e ve Trump'ın 'büyük ve güzel duvar' olarak adlandırdığı sınır duvarına aktarılıyor.

Ayrıca uyuşturucu kartelleriyle mücadeleye ağırlık veriliyor. Rose, 'Karteller ve suç örgütleri giderek daha sık terör örgütleriyle iş birliği yapıyor. Buna bakmak önemli ancak ayrım yapmaya devam etmek gerekiyor' ifadelerini kullandı.

Duffin'in eski işvereninin internet sitesinde şu anda özellikle 'ulusötesi aşırı sol terör' konusunda uyarılar yapılıyor. Bu 'yeniden canlanmanın' sivilere, hükümet yetkililerine ve kolluk kuvvetlerine yönelik şiddetli saldırılarla karakterize edildiği belirtiliyor.

Duffin, 'İsrail-Hamas savaşına tepki olarak sol radikalleşmeye ilişkin endişeler var. Ancak bu, İslamcı terör tehdidinin yakınına bile yaklaşmıyor. Bu olaylara soğukkanlılıkla bakan ve önlemeye çalışan bir hükümete ihtiyacımız var. Onlar ise terörle mücadeleyi siyasallaştırdı' dedi.

Geleneksel müttefikler, istihbaratlarının Trump'ın ABD'sinde güvende olup olmadığını sorguluyor. Rose, 'Bu yönetimle terörle mücadelede insan haklarına daha az vurgu yapılıyor. Özellikle AB'deki ortaklar insan hakları konusunda farklı kurallara uyuyor' diye konuştu.

Geçen yıl sonunda Hollanda istihbarat servisleri AIVD ve MIVD, ABD ile daha az bilgi paylaştıklarını açıklamıştı. Duffin, 'Güven kalmadı. Hükümetler, gizli bilgilerin Rusya gibi düşmanlarla da paylaşılabileceğinden endişeleniyor. Bu nedenle daha az paylaşılıyor' dedi.

ABD'den gelen bilgilerin artık daha temkinli karşılandığını belirten Duffin, 'İstihbarat teşkilatında hâlâ çok güvenilir insanlar çalışıyor ancak onlar da işlerinin siyasallaştığını hissediyor. Rusya, Çin veya İran söz konusu olduğunda, başkanın duymak istediği şey olmadığı için görüşlerini açıklamaya daha az istekli olabilirler' ifadelerini kullandı.

Duffin, hayal gücü eksikliğini en büyük risklerden biri olarak görüyor: 'Tehdidin gelecekte nerede ortaya çıkacağını anlamak için radikalleşme ve terör ağlarının eleman toplama süreçlerinde uzmanlara ihtiyaç var.'

9/11'in tekrar yaşanıp yaşanamayacağı sorusuna Rose, 'Mali kaynakların azaltılması, personelin kısılması uzun vadede güvenliğimizde boşluklar yaratabilir. Ancak inşa edilen güvenlik mimarisini tamamen yıkmak zor' yanıtını verdi.

Duffin ise daha karamsar: '9/11 büyüklüğünde bir saldırıyı gerçekleştirmek hâlâ çok zor. Ancak kesintilerle bu olasılık arttı. Afrika'nın bazı bölgelerinde, Afganistan'da ve başka yerlerde terör örgütleri yeniden toparlanma imkânı buluyor.'