AB'nin iklim planları enerji maliyetlerini düşürmeye yetmeyecek

Avrupa Birliği'nin (AB) iklim kurallarını gevşetmeye yönelik planları, işletmelerin enerji maliyetlerini düşürmede etkili olmayacak. Bu sonuç, Hollanda Merkezi Planlama Bürosu (CPB) ve Çevre Değerlendirme Ajansı'nın (PBL) ortak raporunda ortaya kondu.

AB, temmuz ayında, büyük şirketlerin CO2 emisyonu için ödeme yapmasını öngören iklim mevzuatını yumuşattı. Şirketlere sıfır emisyona ulaşmaları için daha fazla süre ve mali destek sağlayan paket, enerji maliyetlerini düşürmeyi hedefliyor. Ancak CPB araştırmacısı Herman Vollebergh'e göre bu adım, beklenen etkiyi yaratmadı. Vollebergh, “Fazla bir fiyat indirimi elde edemiyoruz. Buna karşılık çok daha fazla karbon emisyonuyla karşı karşıya kalıyoruz” dedi.

Mevcut sistem ve önerilen değişiklik

Mevcut sistemde, 2005'ten bu yana, doğal gaz, petrol ve kömür yakarak CO2 salan her büyük şirketin her ton için emisyon hakkı satın alması gerekiyor. Hakların fiyatı zamanla arttı ve şu anda 80 avronun üzerine çıktı. Bu hakların her yıl azaltılması planlanıyor; ancak AB İklim Komiseri Wopke Hoekstra, temmuzda bu hakların azaltılma hızını yavaşlatmayı ve şirketlere yeşil dönüşüm için daha fazla destek sağlamayı önerdi.

CPB ve PBL'nin hesaplamalarına göre, Hoekstra'nın paketi, emisyon haklarının fiyatını onda birden fazla düşürecek. Ancak bu, enerji maliyetlerine çok az yansıyacak. Araştırmacılar, bir megavatsaat doğal gazın kullanımında şirketlerin ödediği CO2 maliyetinin 2 avro azalacağını hesapladı. Oysa bu miktardaki gazın piyasa değeri 70 avronun üzerinde.

Emisyonlarda ciddi artış uyarısı

Rapor, Hoekstra'nın planlarının önümüzdeki 25 yılda AB genelinde izin verilen emisyonları önemli ölçüde artıracağını da ortaya koyuyor. Net artışın, Hollanda'nın yıllık emisyonunun on bir katından fazla olacağı tahmin ediliyor. Raporda, planların sadece emisyon hakkı fiyatını etkileyen kısmı değerlendirilirken, şirketlere yeşil dönüşümde sağlanacak desteklerin fiyatları çok fazla değiştirmeyeceği belirtildi.

Hoekstra'nın planları, açıklandığı günden bu yana eleştirilerin odağında. Çevre örgütleri, iklim değişikliğiyle mücadelenin zayıflatılması anlamına geldiği gerekçesiyle planlara tepki gösterirken, iş dünyasından da karmaşık yorumlar geldi. Avrupa kimya sanayi birliği Cefic, planların “yükselen CO2 maliyetlerini ele almada yetersiz kaldığını” savundu. Hoekstra ise bu adımların AB'nin 2040 yılına kadar emisyonları yüzde 90 azaltma hedefiyle “tamamen uyumlu” olduğunu söyledi.

Planlar Brüksel'de hâlâ müzakere ediliyor. Üye ülkeler arasındaki görüş ayrılıkları nedeniyle bu haliyle kabul edilmesi beklenmiyor. Hatta bazı ülkeler, emisyon ticareti sisteminin tamamen kaldırılmasını ya da geçici olarak durdurulmasını istiyor.