Box 3 karmaşası büyüyor: koalisyon kararı erteledi, düzenleme yok

Maliye Müsteşarı Eelco Heinen'in yaz aylarında box 3 için bir onarım yasası sunması bekleniyordu. 2028'de yürürlüğe girmesi planlanan sisteme yurt içinden ve yurt dışından çok sayıda eleştiri gelmişti.

Koalisyon partileri, geçen hafta konuyla ilgili yoğun müzakereler yürüttü ancak uzlaşma sağlayamadı. Bunun üzerine, Eerste Kamer'de (Senato) bekleyen yasa tasarısının rafa kaldırılmasına karar verildi. Bu sayede yeni sistemin getireceği gelir, bütçede görünmeye devam edecek. Ancak sorun, büyük ölçüde 2028'e ertelenmiş oldu.

Aanwasbelasting üzerindeki anlaşmazlık

Yeni sistemdeki en büyük anlaşmazlık noktası, sermaye artış vergisi olarak bilinen aanwasbelasting. Bu uygulamada, sermayenin değer artışı üzerinden her yıl vergi alınıyor; bu kazanç yalnızca kağıt üzerinde olsa bile. Meclis'in sol kanadı ve koalisyon ortağı D66 bu yöntemi destekliyor.

Koalisyon partileri VVD ve CDA, Şubat ayında bu düzenlemeyi öngören yasaya destek vermişti. Ancak özellikle VVD kısa süre içinde bu kararından pişmanlık duydu. Yaz öncesinde ise Hristiyan demokratlarda da Eerste Kamer'de tereddütler oluştu. Yasa tasarısı orada reddedilme tehlikesiyle karşı karşıya kalmıştı.

Heinen'in planladığı onarımların bu durumu önlemesi bekleniyordu. Ancak koalisyonun anlaşamaması üzerine tasarı askıya alındı.

2028'de yeni sistem zor görünüyor

Yeni sistemin 2028'de yürürlüğe girmesi artık neredeyse imkânsız görülüyor. Koalisyon daha sonra bir uzlaşmaya varırsa, yasa sürecinin yeniden başlaması zaman alacak. Mevcut tasarı üzerinde dört yıldır tartışılıyor.

Bunun yerine, sermaye kazanç vergisi (vermogenswinstbelasting) uygulamasına geçilmesi ihtimali yüksek. Bu sistem zaten ileriki yıllar için hedefleniyordu. 2028'de yürürlüğe girmesi planlanan sistem, kabine ve Temsilciler Meclisi tarafından bir ara çözüm olarak görülüyordu.

Gelecekte, insanlar kazançlarını fiilen nakde çevirdiklerinde vergi ödeyecek. Ancak bu sistem, ilk yıllarda devlet kasasına sermaye artış vergisinden çok daha az gelir getirecek. Yetkililerin hesaplamalarına göre, 2036 yılına kadar devletin kaybı yaklaşık 22 milyar euro olabilir.

Bu sistemin ne kadar hızlı uygulanabileceği ise henüz netleşmiş değil. Hollanda Vergi Dairesi (Belastingdienst), geçişin en erken 2032'de yapılabileceğini açıklamıştı. Heinen, Prinsjesdag (Bütçe Günü) civarında Meclis'i bu konuda bilgilendireceğini taahhüt etti.