Çin'de Katoliklere Artan Baskı: 'Demir Perde'nin Kaldırılmasını Bekliyoruz'

Çin genelinde Hristiyanlara yönelik baskılar yoğunlaşıyor. Din adamları ve inançlılar tutuklanırken, kiliseler kapatılıyor, çocukların dini mekanlara erişimi giderek kısıtlanıyor. Kuzey Çin'deki Şanşi eyaletindeki Katolik topluluklar, baskıyı her alanda hissediyor. Rahipler anonim olarak yaşadıklarını anlattı. Bir rahip, 'Durum, Kültür Devrimi'nden bu yana bu kadar kötü olmamıştı' dedi. Kültür Devrimi, Çin'in en kanlı dönemlerinden biri olarak biliniyor.

Buna rağmen Katoliklik Çin'de canlılığını koruyor; tahminen on ila on iki milyon inançlı bulunuyor. Mümkün olduğunda açıkça, gerekirse kapalı kapılar ardında veya yeraltında ayinler düzenleniyor, yeni nesiller ilk komünyonlarını alıyor.

Şanşi'de Katolik Geleneği ve Baskı

Şanşi eyaleti daha çok kömür ve sirke üretimiyle biliniyor. Kışlar uzun, toprak kurak ve kırsal yaşam zor. Ancak bölgeyi başka bir özellik tanımlıyor: kilise kuleleri. Katolikliğin burada uzun bir geçmişi var; 18. yüzyılda misyonerlerle bölgeye ulaştı. Kilisenin getirdiği eğitim ve sağlık hizmetleri sayesinde inanç verimli bir zemin buldu. Kiliseye yönelik şiddet dönemlerine rağmen bölge halkı ortalamanın üzerinde dindar.

Rahip Hong'un (gerçek adı değil) köyünde neredeyse herkes Katolik. Ancak yaşam biçimleri baskı altında. Hong, son elli yılın en ağır baskısını yaşadıklarını söylüyor: 'Dünyada demokrasiler ve otokrasiler var. Biri sevgiye dayanır, diğeri şiddete ve baskıya.' Çin'deki Katolikleri Doğu Almanya'daki Doğu Berlinlilere benzetiyor: 'Bizim Demir Perde'mizin yıkılmasını bekliyoruz.'

Yerel yetkililer özellikle çocukları dinden uzak tutmaya çalışıyor. Rahip Zhang'ın (gerçek adı değil) kilisesinde polis denetimlerinde ışıklar hızla kapatılıyor ya da çocuklar yan odaya saklanıyor. Bazı yerlerde yetkililer bununla yetinirken, başka yerlerde daha sert önlemler alınıyor. Zhang, yakın bir köyde polisin içeride çocuk bulması üzerine bir kilisenin kapatıldığını anlattı. Küçükleri kiliseden uzak tutarak 'köklerimizi kesmek istiyorlar' diyor.

Din Adamları Üzerinde Baskı ve Hac Yolculuğu

Din adamları üzerindeki baskı da büyük. Çin, din adamlarının yabancılarla temasını istemiyor; bu nedenle rahipler çoğu zaman pasaport alamıyor ve yurt dışına çıkamıyor. Dijital iletişimleri ve postaları izleniyor. Zhang ile evinde görüştük; çünkü kilisenin önünde kameralar var.

Tüm bu baskıya rağmen topluluk direnmeye devam ediyor. Her yıl binlerce kişi Bansishan hac yolculuğuna katılıyor. Otuzlu yaşlarındaki Zhang Fang da bunlardan biri. Yüksek sıcaklık ve nem nedeniyle yolculuğun zor olduğunu söylüyor: 'Biraz kilo aldım,' diyor soluk soluğa. Kilometrelerce uzanan dağ yolunu yürüyerek tepedeki kiliseye ulaşmak, İsa'nın çilesini simgeliyor. 'İçinde ne varsa, ne söylemek istiyorsan onu alırsın, yukarıda dua edersin' diye açıklıyor. Bir taş sunakta haç çıkarıp yoluna devam ediyor.

Bu yıldan itibaren hükümet çocukların hac yolculuğuna katılmasına izin vermiyor. 'Küçük oldukları için' denilerek ailelere başka açıklama yapılmıyor. Ebeveynler hayal kırıklığıyla çocuklarını geri götürüyor. Yolun başında polis kimlik kontrolü yapıyor ve hacılar metal dedektörlerinden geçiyor. Günümüz Çin'inde organize din kadar hassas çok az konu var.

Bu hassasiyeti gazeteci olarak biz de yaşadık. Yolculuğun ortasında onlarca hükümet görevlisi bizi dağdan indirdi ve resmi olmayan bir gözaltı merkezinde beş saat sorguladı. Odalardan birinde, hac yolunun her santimetresinin canlı izlendiği ekranlar vardı. Polis, görüştüğümüz kişileri tespit etmek için Çin'in geniş gözetim sistemini kullandı. Birer birer, polis eşliğinde gelerek röportaj izinlerini geri çektiler. Bu, son yıllarda artan dini baskının bir göstergesi. Yine de birçok kişi inancına sadık kalmaya devam ediyor. Kuzey Çin'de bu, yüzyıllardır süren bir mücadele: Pekin dini kontrol etmeye çalışıyor, inançlılar ise onu korumanın yeni yollarını arıyor.