CPB: Ulusal Yatırım Kurumu'nun etkisi sınırlı olabilir

Hollanda hükümetinin kurmayı planladığı Ulusal Yatırım Kurumu'nun (NII) ekonomik etkisinin sınırlı olabileceği değerlendirildi. CPB (Hollanda Ekonomi Politikası Analiz Bürosu) uzmanlarının hazırladığı değerlendirme, kabinenin söz konusu kurumun oluşturulacağını açıklamasından yalnızca birkaç gün sonra yayımlandı.

Kabine, Bütçe Günü'nde yenilikçi girişimciler için yeterli finansman imkanının Hollanda ekonomisi açısından önemli olduğunu belirterek Ulusal Yatırım Kurumu'nu kurma niyetini duyurmuş ve bu amaçla 3,3 milyar euro ayırmıştı. Yeni kurumun, piyasanın finanse etmediği projelere ve şirketlere kaynak aktarması öngörülüyor.

Kabinenin önemli danışmanlarından biri olan CPB, böyle bir kurumun faydasının ve gerekliliğinin geniş bir kamuoyu tartışmasının konusu olmayı sürdürdüğünü belirtiyor. Kurum, finansmana erişimi kolaylaştırarak gerçekten değer katabilir. Ancak sürdürülebilirlik, savunma ve altyapı gibi daha geniş kamu hedefleri söz konusu olduğunda, örneğin sübvansiyonlar gibi diğer hükümet araçlarının çoğu zaman daha uygun olacağı ifade ediliyor.

"Her soruna çözüm değil"

CPB uzmanları, "NII şirketlerin finansmana erişimini iyileştirmek amacıyla kurulsa bile, firmaların yatırım yaparken karşılaştığı her darboğazın çözümü değildir" değerlendirmesinde bulundu. Ulusal yatırım bankası olarak da tanımlanan bu tür bir kurum, ancak özel yatırımcıların aksi halde yapmayacağı yatırımları mümkün kılması halinde değer katıyor. Uzmanlar, "Aslında kârlı olan kaç yatırımın hâlâ finansman bulamadığını tespit etmek zor" diyor. Finansman mevcut olsa bile bir yatırımın, personel sıkıntısı veya nitrojen emisyon alanı yetersizliği gibi başka kısıtlar nedeniyle engellenebileceği belirtiliyor.

Lahey'in uzun süredir bir ulusal yatırım bankası kurma isteği bulunuyor. Aralarında eski ASML yöneticisi Peter Wennink'in de bulunduğu çok sayıda ekonomist ve tanınmış isim daha önce bu yönde çağrıda bulunmuştu.

Kurumu destekleyenler, dijitalleşme ve enerji geçişi gibi büyük ölçekli dönüşüm süreçlerinde ekonomilerine destek olan ulusal yatırım bankalarına sahip diğer ülkeleri örnek gösteriyor.