Dachau Komitesi, 99 yaşındaki gazi hakkındaki şüpheyi açıkladı

Hollanda Dachau Komitesi (Nederlands Dachau Comité, NDC), 99 yaşındaki bir gazinin Dachau toplama kampında yaşadığını öne sürdüğü anılarının gerçeği yansıtmadığını belirledi. Komite, bu şüpheyi aylarca kamuoyuyla paylaşmadı.

Wilbrink, geçmişte sık sık medyada yer aldı. Anma törenlerinin aranan konuğu oldu, okullara giderek Dachau'daki deneyimlerini ve savaş geçmişini anlattı.

Şüpheler biyografinin yayımlanmasıyla başladı

Dachau araştırmacısı Jos Sinnema, 2023'te Wilbrink'in biyografisinin yayımlanmasıyla şüphelenmeye başladı. Kitapta, diğer kamp tutsaklarının anılarıyla örtüşmeyen bazı iddialar yer alıyordu. Bunlardan biri 1942 Noel kutlaması sırasında yaşandığı öne sürülen bir katliamdı.

Sinnema daha derine indiğinde, Wilbrink'in Dachau'da bulunduğuna dair hiçbir kanıt olmadığını gördü. RTL Nieuws'e konuşan Sinnema, "Kaynak araştırmam ışığında, neredeyse kesin bir olasılıkla orada bulunmadığını biliyorum" dedi. Yayın kuruluşu, Wilbrink'in mayıs ayındaki bir söyleşide söz ettiği yüksek rütbeli bir Polonya nişanının da var olmadığını ortaya çıkardı.

Sonunda uzun bir yanlışlar listesi NDC'ye ulaştı. Komite başkanı Wilmar Jaeger, NU.nl'ye yaptığı açıklamada, "O zaman çok korktuk" dedi.

NDC, bir zamanlar eski tutsaklar tarafından kurulmuş bir vakıf olarak, Hollandalı eski tutsakların tüm hikâyelerini bildiğini düşünüyordu. Jaeger, Wilbrink'in geçmişi hakkında, "Bir ara bir hikâyeyi gözden kaçırmış olabileceğimizi düşündük" diye konuştu.

Komite, Dachau kampıyla işbirliği içinde yürüttüğü araştırma ve diğer tarihçilerle görüşmeler sonucunda geçen yıl Wilbrink'in savaş geçmişini ve Dachau'daki zamanını uydurduğu sonucuna vardı. Vakıf o günden bu yana biyografisinin yayılmasını engellemeye çalışıyor. Jaeger, bunun başarılı olup olmadığını söyleyemeyeceğini belirtti.

Yazar Hans Vogelzang, Historisch Nieuwsblad için daha fazla asılsız bilgiyi gün yüzüne çıkardı. Bu hafta yayımlanan yazısında, Wilbrink adının Dachau toplama kampında tutsak tutulan Hollandalılar listesinde yer almadığını yazdı. İkinci Dünya Savaşı hakkında bilgi toplamak amacıyla 1945'te kurulan NIOD, bu bilgiyi ANP haber ajansına doğruladı.

Wilbrink, kamp numarası olmadığını söylüyor. Ancak Vogelzang ve NDC bu açıklamayı kabul etmiyor. Jaeger, RTL Nieuws'e, "Dachau toplama kampında numarasız kalmış birinin tek bir hikâyesi yok" dedi.

NDC'nin Wilbrink'in asılsız beyanlarını son aylarda kamuoyuyla paylaşmamasının bir nedeni de empatiydi. Jaeger, "Wilbrink'in bunu yaşadığına inandığından eminiz" diyerek şunları ekledi: "Bir savaş travmasının insanın kafasındaki hikâyelerle neler yapabileceğini en iyi biz biliriz." Vogelzang ise RTL Nieuws'e Wilbrink hakkında daha net konuştu: "Onun hikâyesi bitmeli."

Bu nedenle NDC önce bilgiyi dar bir çevrede paylaştı. Bunlar arasında Wilbrink'in biyografisinin yayıncısı, Ulusal Gaziler Platformu ve 4-5 Mayıs Ulusal Komitesi yer aldı.