Dachau Komitesi, 99 yaşındaki Wilbrink'in kamp anılarının doğru olmadığını biliyordu

Hollanda Dachau Komitesi (Nederlands Dachau Comité), 99 yaşındaki Willem Wilbrink'in savaş geçmişine ilişkin anlatımlarının doğru olmadığını 2024 yılından bu yana bildiğini ve bu anlatımların yayılmasını engellemeye çalıştığını açıkladı. Vakfın başkanı Wilmar Jaeger, konuyu NOS'a değerlendirdi.

Wilbrink, İkinci Dünya Savaşı anma törenlerine ve okullara düzenli olarak katılarak savaş yıllarını ve Dachau toplama kampındaki zamanını anlatıyordu. Ancak bu hafta Historisch Nieuwsblad dergisinde yayımlanan bir araştırma, Wilbrink'in Dachau'da tutulmuş olmasının son derece olasılık dışı olduğunu ortaya koydu. Yayına göre Wilbrink'in diğer iddiaları da büyük olasılıkla gerçeği yansıtmıyor.

Wilbrink kendi anlatımına göre 15 yaşındayken direniş faaliyetleri nedeniyle tutuklanmış ve Münih yakınlarındaki toplama kampına götürülmüştü. Orada ceset taşıyıcısı olarak çalıştırıldığını, ölü sanılıp krematoryuma gönderilmek üzereyken hâlâ hayatta oldukları anlaşılan kişileri revire götürerek kırk kişinin hayatını kurtardığını öne sürüyordu.

Araştırmacılara göre kanıt bulunmuyor

Araştırmacılara göre bu sözler için hiçbir kanıt yok. Wilbrink'in Dachau'da tutulduğuna dair bir belge bulunmuyor ve kendisine ait bir kamp numarası da bilinmiyor. Oysa 43 binden fazla kişinin hayatını kaybettiği bu kampta her şey titizlikle kayıt altına alınmıştı.

Wilbrink ayrıca nasıl elde ettiği belirsiz olan madalyalar taşıyor. Bir Polonya kahramanlık unvanı aldığını öne sürmüş, ancak RTL Nieuws'in araştırmasına göre adı bu ülkenin arşivlerinde yer almıyor ve Wilbrink'in bahsettiği unvan da mevcut değil. Bunun yanı sıra Wilbrink, diğer Dachau hayatta kalanlarının hatırlamadığı ve araştırmacılara göre yaşanmamış olayları anlatıyor. Adı, rahip ve savaş kahramanı Titus Brandsma gibi tanınmış Dachau hayatta kalanlarının anlatılarında da geçmiyor.

Kuruluşlara bilgi verildi

Jaeger, Ulusal Dachau Komitesi'nin Wilbrink'in anlatımlarının doğru olmadığını kendisi hakkında yayımlanan biyografinin ardından fark ettiğini söyledi. Kuruluş, Wilbrink'in hikâyesini bilmediği için kitabı dikkat çekici bulmuş, bunun üzerine araştırma yaparak tarihçilerle görüşmüş ve Wilbrink'in Dachau geçmişinin uydurma olduğu sonucuna varmıştı.

Jaeger, "Ardından kitabın yayılmasını durdurmaya çalıştık ve anma komitelerine Wilbrink'in hikâyesinin doğru olmadığını bildirdik" dedi. Ulusal Dachau Komitesi'nin Wilbrink hakkındaki bilgiyi kamuoyuna kendiliğinden duyurmadığını belirten Jaeger, bunun nedenini "Bir savaş travmasının insanın kafasındaki hikâyelerle neler yapabileceğini en iyi biz biliriz" sözleriyle açıkladı. "Wilbrink'in bunu yaşadığına inandığına eminiz."

Jaeger, kuruluşun savaş travması olan insanlara karşı empati duyduğunu ve anlayış göstermek istediğini, ancak İkinci Dünya Savaşı ve Dachau hakkındaki anlatımların gerçeğe dayanmasının da önemli olduğunu vurguladı. "Aksi halde oradan çıkardığımız derslerin bir anlamı kalmaz" diyen Jaeger, bu nedenle gerçeğin ne olduğunu açıklamak zorunda kaldıklarını söyledi.

Dachau Komitesi doğru olmayan bilgileri 2024'te öğrenmiş olmasına rağmen Wilbrink, 2025 yılında Wageningen'de düzenlenen 1945 Kapitülasyonları Ulusal Anma Töreni'ne katılmıştı. Bakan Karremans o sırada LinkedIn'de Wilbrink'in yanında oturma onuruna eriştiğini yazmıştı ancak daha sonra bu paylaşımı sildi.

Wageningen'deki anma töreninin organizasyonu, 99 yaşındaki Wilbrink'in hikâyesindeki doğru olmayan bilgilerden haberdar olmadığını açıkladı. Bir sözcü, Wageningen45'in Hollanda Dachau Komitesi tarafından konu hakkında bilgilendirilmediğini söyledi. Sözcüye göre kuruluş, gazilerin ve anlatımlarının tanınmasında uzman kuruluşları esas alıyor. "Wageningen45, Historisch Nieuwsblad'daki makaleyi öğrenmiştir ve bunu çok ciddiye almaktadır" diyen sözcü, kuruluş için "anlattığımız hikâyelerin ve onurlandırdığımız fark yaratan kişilerin güvenilir ve otantik olmasının öncelikli olduğunu" belirtti. "Böylece gazilerin hikâyelerini büyük bir özen ve saygıyla geniş bir kamuoyu için yaşatabiliriz."