Gazze'de sağlık krizi: Sınır Tanımayan Doktorlar raporunu açıkladı

Gazze'de savaşın başlamasından üç yıl sonra Filistinliler, yerinden edilme ve şiddet döngüsü içinde yaşıyor. Sınır Tanımayan Doktorlar (Dokters van de Wereld) tarafından yayımlanan bir rapora göre, bölgedeki Filistin nüfusunun genel sağlığı giderek kötüleşiyor ve bu durum kalıcı hasara yol açıyor. Örgüt, savaşın ve İsrail'in insani yardım ablukasının etkilerini kapsamlı bir şekilde incelediği raporda, yaşananları soykırım olarak nitelendiriyor. Rapora göre Filistin nüfusunun yüzde 97'si yerinden edilmiş durumda. Nüfusun yaklaşık yarısı beş ila on kez yer değiştirmek zorunda kalırken, her beş kişiden biri ondan fazla kez göç etti. Araştırma kapsamında 416 dul, hamile kadın, emziren anne ve 5 yaş altı çocuk bakıcısıyla görüşüldü.

Salgın hastalıklar ve sağlık hizmetlerine erişim

Yerinden edilme nedeniyle Filistinliler, temiz içme suyu ve hijyen olanaklarından yoksun, aşırı kalabalık ve güvenli olmayan barınaklarda yaşamak zorunda kalıyor. Bu koşullar, bulaşıcı hastalıkların hızla yayılmasına zemin hazırlıyor. Araştırmadan önceki üç ay içinde 5 yaş altı çocukların yüzde 84'ü hastaydı; ishal ve cilt rahatsızlıkları en sık görülen şikayetler arasında. Hamile kadınlarda bu oran yüzde 57 olarak kaydedildi. Rapora göre neredeyse tüm hamile ve emziren kadınlarda kansızlık belirtileri görüldü.

Sağlık sistemi tamamen çökmüş durumda olduğu için Filistinlilerin sağlık hizmetlerine erişimi neredeyse yok. Sınır Tanımayan Doktorlar, geçen yılın ekim ayından bu yana yürürlükte olan ateşkese rağmen sağlık sistemine yönelik saldırıların sürdüğünü belirtiyor. Rapora göre ocak ile ağustos ayları arasında sağlık tesisleri dahil olmak üzere 45 saldırı gerçekleşti. Bu saldırılarda on sağlık çalışanı hayatını kaybederken, onlarca kişi yaralandı. Örgütün üç kliniği, İsrail saldırıları nedeniyle son yıllarda zorunlu olarak taşındı. İsrail'in tıbbi yardım ablukası da sağlık hizmetlerinde büyük eksikliklere yol açıyor. Kolayca tedavi edilebilecek hastalıklarla mücadele, ilaç bulunamadığı için güçleşiyor.

Gıda güvensizliği ve psikososyal destek ihtiyacı

Kötüleşen koşullar nedeniyle giderek daha fazla Filistinli psikososyal desteğe ihtiyaç duyuyor. Rapora göre ruhsal yardıma ihtiyaç duyan kişi sayısı son yıllarda iki katından fazla artarak 2025'te bir milyona ulaştı. Ancak Gazze'deki sağlık sisteminin yıkılması nedeniyle bu yardım neredeyse hiç sağlanamıyor. Sınır Tanımayan Doktorlar, yapısal gıda güvensizliğinin Filistin nüfusunun neredeyse tamamı için endişe kaynağı olduğunu gözlemliyor. Filistinlilerin yüzde 84'ü besleyici gıdaya ulaşmakta çok zorlanıyor. Halk, yardım kuruluşlarının aşevlerine ve halk mutfaklarına bağımlı hale gelmiş durumda. Rapora göre insanlar çocuklarını doyurayım derken öğün atlıyor veya porsiyonlarını küçültüyor. Gıda çeşitliliği de düşük. İsrail'in ağırlıklı olarak düşük besin değerine sahip, protein açısından fakir gıdaların girişine izin verdiğini belirten örgüt, halkta demir, çinko ve et, balık, kuruyemiş ile tohumlarda bulunan temel yağ asitlerinde eksiklik oluştuğunu kaydediyor. Kalori ve besin yetersizliği, iyileşme süreci ile çocukların gelişimini olumsuz etkiliyor. Sınır Tanımayan Doktorlar sadece bu yıl içinde 450'den fazla çocuğu ve 1500 hamile ile emziren kadını yetersiz beslenme nedeniyle tedavi etti.

Sınır Tanımayan Doktorlar, "bilinçli olarak yaratılan bu krizin" Filistinlilerin fiziksel ve zihinsel olarak iyileşmesini imkânsız hale getirdiğini belirtiyor. Sivil toplum kuruluşu, hükümetlere Gazze'deki İsrail savaşını durdurma ve Filistinlilerin iyileşip hayatlarını yeniden kurabilmeleri için sürekli acil yardımın bölgeye ulaştırılmasını sağlama çağrısı yapıyor.