Güney Kore gemisi Kuzey Deniz Yolu'nu ilk kez gidiş-dönüş kat etti

Güney Koreli bir konteyner gemisi, Kuzey Deniz Yolu üzerinden Avrupa'ya gidip geri dönerek bu rotayı kullanan ilk Güney Kore gemisi oldu. 212 metre uzunluğunda ve 33 metre genişliğindeki Panstar Acro, 22 Ağustos'ta Güney Kore'nin liman kenti Busan'dan yola çıktı. Gemi, 11 Eylül'de Rotterdam dahil çeşitli Avrupa limanlarına uğradıktan sonra elli günlük seferini tamamlayarak geri döndü.

Bu sefer, birkaç yıl öncesine kadar büyük konteyner gemileri için buzsuz bir rotada mümkün olmayan bir güzergahın kullanılmasıyla gerçekleşti. Panstar Acro, Kuzey Rusya kıyılarını takip ederek Rusya'nın çevresini dolaşan Kuzey Deniz Yolu'nu kullanan ilk Güney Kore konteyner gemisi oldu.

Süveyş Kanalı rotasına alternatif

Kuzey Deniz Yolu üzerinden yapılan sefer, Süveyn Kanalı üzerinden yapılan rotanın yaklaşık yarısı kadar kısa. Ancak Süveyş rotası son yıllarda Somali açıklarındaki korsanlık ve son dönemde Yemen açıklarındaki Husi saldırıları nedeniyle daha riskli hale geldi.

Kuzey rotası, iklim değişikliğinin etkisiyle ortaya çıktı. Birkaç yıl öncesine kadar büyük gemilerin bu kadar kuzeyde seyretmesi mümkün değildi. Deniz, buz parçaları nedeniyle tehlikeliydi ve geniş bölgeler ancak pahalı bir buzkıran gemisinin yardımıyla ve çok yavaş bir şekilde geçilebiliyordu. Panstar Acro ise bu rotayı buzkıran desteği olmadan kat etti ve ortalama hızı Süveyş Kanalı rotasına neredeyse eşit oldu.

Güney Kore gemisinin yanı sıra 2026 yılında Asya ile Avrupa arasında doğrudan rotayı kullanan üç gemi daha oldu; üçü de Çin'den. Norveç'te ulaşım, lojistik ve ekonomik gelişmelere odaklanan araştırma ve bilgi merkezi CHNL'nin verilerine göre geçen yıl bu sayı birdi.

Kuzey Deniz Yolu, Güney Kore Devlet Başkanı tarafından öncelikli bir konu olarak belirlendi. Ülke, 2030'dan itibaren düzenli seferler başlatmayı umuyor. Bu nedenle sefer, Güney Kore'de büyük bir başarı olarak kutlanıyor. Ancak rota şu an için yalnızca yaz sonunda buzun az olduğu birkaç ay boyunca geçilebiliyor.

Rota üzerindeki çevresel etkiler konusunda ciddi endişeler var. Eleştirmenler, buz bölgelerinin yakınından geçen gemilerin kurum yaydığını belirtiyor. Bu siyah parçacıkların kutup buzu ve karı üzerine düşmesi durumunda erimenin şu anki durumdan daha da hızlanacağı ifade ediliyor. Biyologlar da gemilerin çıkardığı yoğun gürültünün balıklar ve deniz memelileri üzerindeki olası etkilerinden endişe ediyor.

Jeopolitik ve ticari belirsizlikler

Rotanın jeopolitik sonuçları da bulunuyor. Rusya Devlet Başkanı Putin'in kısmen Rus sularından geçen yeni rotalara büyük ilgi gösterdiği biliniyor. Yeni deniz taşımacılığının Rusya'nın çeşitli şekillerde daha az izole olmasına katkıda bulunabileceği belirtiliyor. Özellikle Batı'da bunun herkesin memnun olduğu bir durum olmadığı vurgulanıyor.

Rotanın ne zaman ticari açıdan cazip hale geleceği ise belirsizliğini koruyor. Panstar Acro, gemide önceden hesaplanandan çok daha az konteyner taşıdı. Bu durum, yük sahiplerinin hâlâ çekingen davrandığına işaret ediyor. Daha yüksek sigorta maliyetleri de bu çekingenlikte rol oynuyor; rotanın güvenilirliğine ilişkin belirsizlik bunun nedenleri arasında. Birçok şirket için rotanın güvenilirliği kritik önem taşıyor.

Geminin bu kez Kuzey Buz Denizi'ni sorunsuz geçmesi, rotanın her yıl kullanılabileceği anlamına gelmiyor. Deneme seferi Kuzey Deniz Yolu'nun teknik olarak mümkün olduğunu gösteriyor, ancak bunun Süveyş Kanalı rotasına tam anlamıyla bir alternatif olup olmayacağı henüz belirsiz.