Haarlem'de gönüllülere kişisel defibrilatör verilecek

Haarlem'de 30 eğitimli gönüllüye, yeni bir pilot proje kapsamında ödünç kişisel otomatik eksternal defibrilatör (AED) verilecek. Proje, kalp durması ile ilk şok arasındaki süreyi kısaltmayı hedefliyor. Yerel haber sitesi Rodi'nin aktardığına göre, şok uygulanmadan geçen her dakika kişinin hayatta kalma şansını belirgin biçimde düşürüyor.

"Hybrid Alerting" adı verilen girişim, ulusal gönüllü ağı HartslagNu ile Amsterdam Üniversitesi Tıp Merkezleri'ndeki (Amsterdam UMC) ARREST araştırma grubu tarafından yürütülüyor. Düzenleyicilere göre projenin amacı, seçilen gönüllülerin kendi cihazlarıyla donatılmasının mevcut sisteme kıyasla daha hızlı şok uygulanmasını sağlayıp sağlayamayacağını ortaya koymak. Mevcut sistemde gönüllünün çoğu zaman önce kamuya açık bir AED'yi alıp olay yerine ulaşması gerekiyor.

Kalp durmasında ilk dakikalar belirleyici

Ani kalp durması yaşandığında kalp çoğunlukla fibrilasyon denilen düzensiz bir elektriksel ritme giriyor. Bu durumda kalp artık kan pompalayamıyor. AED, kalbe elektrik şoku vererek ritmi sıfırlayabiliyor ve kalbin yeniden normal biçimde atmasına imkân tanıyabiliyor.

Kalp bu düzensiz ritimde şok uygulanmadan ne kadar uzun süre kalırsa, kalp kası ve beyin kan akışı yokluğundan o kadar zarar görüyor. Bu nedenle defibrilasyon veya kalp masajı yapılmadan geçen her dakikada hayatta kalma şansı yaklaşık yüzde 7 ila 10 azalıyor. Şok uygulanmadan yaklaşık 10 dakika geçmesi halinde çoğu kişi için hayatta kalma ihtimali çok düşük hale geliyor.

HartslagNu yönetim kurulu üyesi Aart Bosmans, Hart van Nederland'a yaptığı açıklamada, "Büyük bir gönüllü ve AED ağı kurduk" dedi. Bosmans, "Sonuçta belirleyici olan, bir AED'nin kalp durması yaşayan kişiye ne kadar hızlı ulaştığı. Bu proje, bu süreyi daha da kısaltıp kısaltamayacağımızı test ediyor. Kazanılan her dakika belirleyici olabilir" diye konuştu.

Araştırma grubu sonuçları değerlendirecek

Hastane dışında gerçekleşen kalp durmalarını yirmi yılı aşkın süredir inceleyen ARREST, projenin sonuçlarının değerlendirilmesine yardımcı olacak. ARREST araştırmacısı Jeroen van der Laan, Hart van Nederland'a, "Önceki çalışmalarımız hızlı bir şokun hayatta kalmak için kritik olduğunu gösteriyor" dedi.

Van der Laan, uygulamada acil çağrı ile ilk şok arasında hâlâ önemli bir zaman geçtiğini belirterek, "En büyük kazanımın sağlanabileceği yer burası olabilir. Elinde AED bulunan bir gönüllünün daha hızlı hareket edebileceğini beklemek mantıklı, ancak bunu verilerin doğrulayıp doğrulamadığını görmek istiyoruz" ifadelerini kullandı.