Halsema Hamas lehine sloganları 'korkunç' buldu ama müdahale edemedi

Amsterdam sokaklarında atılan "Hamas'ı destekliyoruz" sloganları, kamuoyunda tartışma yarattı. Bir kısmı bir terör örgütünü yüceltme niteliği taşıyan bu tür ifadelerin Hollanda'da (henüz) suç sayılmadığı belirtiliyor. Kamu Savcılığı'nın (Openbaar Ministerie) açıklamasına göre bu ifadeler ifade özgürlüğü kapsamında değerlendiriliyor; ancak sınırda bir durum olduğu vurgulanıyor.

Rijksuniversiteit Groningen'de gösteri hukuku üzerine araştırma yapan öğretim üyesi Berend Roorda'ya göre ifadeler suç sayılma sınırına dayanıyor. Roorda, neyin suç olup neyin olmadığının çok ince bir çizgide belirlendiğini söylüyor. Bu dosyanın ifade özgürlüğü kapsamına girdiğini belirten Roorda, ifade özgürlüğünün "büyük bir değer" olduğunu ancak sınırsız olmadığını ekliyor.

Aynı üniversiteden emekli genel hukuk profesörü Jan Brouwer ise hakaret, iftira, karalama ve şiddete çağrı gibi ifadelerin suç oluşturabileceğini hatırlatıyor. Brouwer bu metinlerin şiddete çağrı gibi algılandığını ve destek açıklamalarını sınırda bir durum olarak gördüğünü belirtiyor.

Kamu Savcılığı'nın sorduğu soru, ifadelerin ifade özgürlüğü kapsamında olup olmadığıydı. Sözcüye göre savcılık bu dosyada ifade özgürlüğünün geçerli olduğu sonucuna vardı. Öte yandan hükümet, bir terör örgütünü açıkça yüceltmeyi suç haline getirecek bir yasa tasarısı üzerinde çalışıyor. Brouwer'a göre savcılık, önerge yasalaşana kadar Hamas'a açık destek nedeniyle açılacak bir davadan mahkumiyet çıkmayacağını düşünüyor.

Gösteri neden dağıtıldı?

Gösteri sonunda dağıtıldı ancak bu, sloganlar nedeniyle değil, göstericilerin belirlenen güzergah dışına çıkması nedeniyle gerçekleşti. Roorda'ya göre Belediye Başkanı Femke Halsema, ifadeleri "korkunç" bulsa da bu ifadeler nedeniyle gösteriyi dağıtma yetkisine sahip değildi.

Belediye başkanları bir gösteriyi yalnızca kamu sağlığına ilişkin kaygılar, düzensizlik veya trafik gerekçesiyle dağıtabilir. İfadelerin içeriği dağıtım gerekçesi olamaz. Roorda'ya göre tek tek bireyler suç işlese bile belediye başkanı gösterinin devam etmesi için çaba göstermek zorundadır. Suç işlenip işlenmediğine yalnızca Kamu Savcılığı karar verebilir. Bu nedenle göstericileri hem tutuklayan hem de koruyan polisin aynı anda görev yapması mümkündür.

Öte yandan Amsterdam Belediye Binası, çarşamba gecesi ile perşembe günü arasında tahrip edildi ve yazılarla kirletildi. Belediye konuyla ilgili suç duyurusunda bulundu. Vandalizm gösteri hakkıyla ilgili değil; suç teşkil ediyor.