Hollanda'da depozitosuz içecek kutuları yasadışı yollardan satılıyor

EenVandaag'ın kendi araştırmasına göre, Hollanda'da her yıl on milyonlarca yasa dışı yollarla ithal edilen depozitosuz içecek kutusu satılıyor. Bu satışlar Hollanda merkezli web siteleri ve yemek dağıtım şirketleri üzerinden gerçekleşiyor. Haber programı, suç örgütlerinin bu milyonluk ticaretten ciddi kazanç sağladığını bildiriyor.

Depozitosuz kutu ithalatı yasak olmasına rağmen, alım satımı yasal. Genellikle daha ucuz olan bu kutular, küçük özel şirketler veya büyük web siteleri aracılığıyla satılıyor. EenVandaag'a konuşan bir satıcı, depozitosuz kutu satışını bırakması halinde cirosunun yarısını kaybedeceğini söyledi.

Meyve suyu kutuları Danimarka üzerinden Almanya'dan Hollanda'ya getiriliyor. Bira kutuları ise Polonya'dan ithal ediliyor. Restoranlar ve web siteleri bu kutuları satın alıp tekrar satıyor. Çevre ve Ulaştırma Denetimi (ILT - Inspectie Leefomgeving en Transport) verilerine göre, her yıl 25 ila 50 milyon depozitosuz kutu satılıyor.

Depozito uygulamasının delinmesi

2023'ten bu yana, sokak çöplerini azaltmak amacıyla içecek kutularında depozito uygulaması zorunlu. ILT, yasa dışı ithalat nedeniyle bu kutuların sokak çöplerine karışma oranının ortalamadan yüksek olduğunu belirtiyor.

ILT Müdürü Edwin van Houten, yasadaki bir boşluğun suç örgütlerinin kutu pazarını keşfetmesine yol açtığını söylüyor. "Bu gerçekten yasa dışı bir devre. Organize suçla karşı karşıyasınız çünkü bu kural ihlalinden çok para kazanılıyor. Milyonlarca eurodan bahsediyoruz" dedi.

EenVandaag'ın haberine göre, bir Alman toptancının web sitesinden bir kamyon dolusu kola kutusu yaklaşık 37 sente alınabiliyor. Hollanda'da aynı kola kutusunun fiyatı 60 sent.

Van Houten, denetimlerde sıklıkla vergi kaçakçılığı veya KDV dolandırıcılığı gibi başka suçlarla da karşılaşıldığını belirtiyor.

Denetim zorluğu ve yaptırımlar

ILT, aracı ticaret üzerindeki denetimin zor olduğunu kabul ediyor. Geçtiğimiz yıl 500 denetim yapıldı; 90 vakada işletmeler uyarıldı ve yalnızca 5 para cezası kesildi. Van Houten bu durumu "göle maya çalmak gibi" olarak nitelendiriyor ve "bu tür derinlemesine araştırmalar çok fazla kapasite gerektiriyor" diyor.

ILT, depozitosuz kutu satışının tamamen yasaklanmasını savunuyor. İklim ve Yeşil Büyüme Bakanı Van Veldhoven'ın bu yönde bir öneri üzerinde çalıştığı kısa süre önce açıklandı. Van Houten, "Böylece satıcıları doğrudan uyarabilir ve idari süreçlere girmek zorunda kalmayız" dedi.