Hollanda'da öğrenci odası satın alma ve artan şehirlerin endişeleri

Yeni akademik yılın başlamasıyla birlikte öğrenciler konut ararken, ebeveynler çocukları için alternatif çözümler aramaya başladı. Hollanda'nın çeşitli şehirlerinde öğrenci odaları ve yurt binalarında odaların satışa çıkarılması gündemde. Ancak belediyeler bu gelişmeyi endişeyle karşılıyor.

Öğrencilere satışta rekor artış

Emlak ilan sitesi Funda'da haftalık olarak yayınlanan ilanlarda, bir evin parçası olan odaların veya stüdyoların satışa sunulduğu görülüyor. Bu ilanlardaki özellikler genellikle şöyle: 20 metrekareden büyük olmayan odalar, 200 bin avroya kadar fiyatlar ve 'öğrenci velileri için' notu. Emlak uzmanlarına göre, son yıllarda bu tür arayışlar önemli ölçüde arttı.

Maastricht'teki Border Estate'ten Romain Hamelers, "Bu durum piyasada ciddi bir değişime işaret ediyor" dedi. Ebeveynlerin genellikle çocukları için biriktirdikleri parayla kredili finansman gerek duymaksızın ev aldıklarını belirten Hamelers, "Bu parayı şimdi tek bir stüdyo veya oda satın almakta kullanıyorlar" diye ekledi.Utrecht'te InKamers adlı şirketten Rik Gijtenbeek ise öğrenci evlerindeki odaları ebeveynlere satarak, "öğrenci evlerinin piyasadan daha fazla kaybolmasını engellediklerini" söylüyor. Öğrenci evlerinin özellikle Hollanda'nın büyük şehirlerinde artık klasik öğrenci yapılanması içinde yer almaya başladığını ifade ediyor.

İzin gerekli, ancak yasal prosedür ve kısıtlar da var

Yasal olarak bir evin odasını satın almak farklı şekillerde gerçekleşebiliyor. Bir odanın satın alınması durumunda genellikle eve ortak mülkiyet sağlanıyor. Bu tip durumda evin bakımı, mimari kontroller ve diğer ortak kullanım alanları kararlaştırılırken; satın alan kişi, evin diğer sahipleriyle birlikte tüm evin ortak sahibi oluyor. Alternatif yöntem ise evin yasal olarak bölmelere ayrılması ve bu bölümlerin bağımsız daire olarak değerlendirilmesi. Bu durumda, evin bulunduğu arazinin sahibi olan kişi, belediyeden resmi imar ve iskan izni almak zorundadır; ancak bu izinler noter eşliğinde ve ilgili mevzuat çerçevesinde düzenlenmektedir.

Bu uygulamaya karşı çıkan bazı belediyeler mevcut yasalar çerçevesinde harekete geçiyor. Utrecht Belediyesi, "piyasada fırsat eşitliğini zedelediği" gerekçesiyle bu tür satışlara yönelik denetimlerini artırırken; Groningen Belediyesi de bu uygulamanın "istenmeyen" olduğunu ifade ediyor.Uzmanlar ise öğrenci odası satın almanın cazip görünse de bazı riskler içerdiğini vurguluyor. Satın alma işlemi, kredi kullanımı durumunda sorunlarla karşılaşılabilir; çünkü konut kredisi veren kurumlar bu türdeki mülklere teminat kabul etmeyebiliyor. Kendisi de emlak kredisi veren kurumlarla çalışan The Hypotheker'den Boudewijn de Jong, "Dört farklı kişi bir evi kullanırken, bu evin bakımıyla ilgili anlaşmazlık ve ihmaller ortaya çıkabilir" diye konuştu.

Bu tip yatırımlar, özellikle çocuğunun eğitim masraflarını karşılamak isteyen ailelerin ilgisini çekiyor. ABN Amro MeesPierson servet yönetimi uzmanı Tjarko Denekamp, "Yüksek kira ödemek yerine, çocuğu için oda satın alan bir aile, bu yatırımın karşılığını uzun vadede kira ödemekten daha tasarruflu bir şekilde alabilir" şeklinde değerlendiriyor.

Ancak uygulamanın "hem öğrenciler hem de gelecekteki ev sahipleri için sorunlar doğurabileceği" belirtiliyor. Özellikle satın alınan odanın mevcut imar planına uygun olmaması durumunda yasal sorunlarla karşılaşma olasılığı bulunuyor. Uzmanlara göre, bu yöntem ülke genelinde yeni bir eğilim olarak değerlendirilmeli ve satın alma kararı vermeden önce mutlaka hukuki danışmanlık alınmalı.

Öğrenci oda satışlarının gelecekte daha da yaygınlaşması, özellikle büyükşehirlerde öğrenci konutu sorununa çözüm olabilir mi? Uzmanlar ise, sürecin düzenlenmesi ve denetlenmesi gerektiğini ifade ediyor.