Hollanda'da öğretmenlerin sosyal medya paylaşımları tartışma yarattı

Hollanda hükümetinin 2027'den itibaren okullarda cep telefonlarının kullanılmasına izin verilmemesi yönündeki tavsiyesi, akıllara yalnızca öğrencilerin mi yoksa öğretmenlerin de bu kapsama girip girmediği sorusunu getirdi.

TikTok ve Instagram'da giderek daha fazla sayıda öğretmen, öğrencileriyle birlikte videolar çekiyor. Hazırlanan danslar ve skeçlerden sınıfta öğrencilerle spontane etkileşimlere kadar çeşitli içerikler üreten bu öğretmenlerden bazılarının yüz binlerce takipçisi var. Bazı araştırmacılar, "öğretmen-influencer" olarak adlandırılan bu kişilerin faaliyetlerine son verilmesi gerektiğini düşünüyor.

Bu öğretmenlerden biri de Martijn Holsappel. 7. ve 8. sınıflara ders veren Holsappel, her hafta okulun işleyişini gösteren birden fazla video yayınlıyor. "TikTok'ta sınıfım ve benim 131.000 takipçimiz var" diyen öğretmen, neredeyse tüm videolarında öğrencilerine rol veriyor. "Meneer Martijn" adlı hesapta yer alan skeçlerden bazıları şöyle:

Holsappel, video çekmeye koronavirüs salgını sırasında başladı. Bu, evde kalan öğrencileriyle iletişim kurmak ve boş okulda neler olup bittiğini göstermek için bir yoldu. "Ve bu tuttu" diyor. Zamanla Hollanda'nın en tanınmış öğretmen-influencer'larından biri haline geldi. Çocuklar bir rol ve senaryo alıyor, "bu yıldan itibaren de mikrofon alıyorlar, yani biraz daha profesyonelleştik."

Skeçler izlenimi ders saatlerinde çekiliyormuş gibi uyandırsa da durum böyle değil. Holsappel, Nieuwsuur'a yalnızca ders dışı zamanlarda video çektiğini söylüyor. "Bazen bir video için okuldan sonra 16 öğrenci kalıyor. Bazen sadece dört." Bunun için velilerden izin aldığını belirtiyor.

Araştırmacılar endişeli

Araştırmacılar videoları daha az masum buluyor. Utrecht Üniversitesi'nde Vatandaşlık ve Eğitim alanında öğretim görevlisi olan Saro Lozano Parra, öğretmenlerin sosyal medyayı meslekleriyle nasıl birleştirdiğini araştırdı. Ona göre bu roller giderek daha fazla iç içe geçiyor. "Araştırmamız, bu öğretmenlerin ders vermekten çok, mümkün olduğunca fazla görüntülenme alan komik içerik üretmekle meşgul olduğunu gösteriyor."

Lozano Parra, öğretmenlerin örnek olma işlevi konusunda endişeli. "Öğrencilere cep telefonu kullanımını yasaklıyorsak, bunu belki öğretmenlere de yaymalıyız." Hükümetin öğrencilerin telefon kullanımını kısıtlamak istediği bir dönemde, öğretmenlerin öğrencilerini sosyal medya içeriği üretmeye dahil etmesini çelişkili buluyor.

Öğrencilerin bu sayede dijital okuryazarlık geliştirdiği argümanı da onu ikna etmiyor. Araştırmacıya göre öğrenciler, öğretmenleriyle video çekmeden de sosyal medyayı kullanmayı öğrenebilir. Öğretmen olarak sosyal medyanın bir parçası olduğunuzda ona eleştirel bakmanın daha zor olduğunu savunuyor.

Bureau Jeugd & Media (Gençlik ve Medya Bürosu) direktörü Freek Zwanenberg de bu endişeleri paylaşıyor. Ancak ona göre Holsappel gibi ders dışında video çeken öğretmenlerle ders sırasında çekenler arasında önemli bir fark var. "Sınıfta bir kamera varsa ve birinin dikkat ve beğeni gibi farklı bir çıkarı varsa, öğrencilerin güvenliği ve refahı yeterince garanti edilmez."

Zwanenberg'e göre veli ve çocuk izni de tüm itirazları ortadan kaldırmıyor. "Bir çocuk daha sonra kendi videolarıyla çevrimiçi karşılaşabilir ve o anda bundan rahatsız olabilir." Yine de Zwanenberg topyekûn bir yasak yanlısı değil. Ona göre okullar neyin çekilip çekilemeyeceği konusunda kendileri net kurallar koymalı. "Yeni kurallara uymadığı için öğretmen-influencer'ın yavaş yavaş ortadan kaybolması beni şaşırtmaz."

Meneer Martijn, böyle bir yasak gelirse buna uyacağını söylüyor. O zamana kadar devam edecek. "Çocuklar bundan keyif aldığı sürece, ben keyif aldığım sürece, izin verildiği müddetçe devam edeceğim."