Hollanda'da Rus sabotajına hızlı yanıt planına destek

Hollanda'da milletvekilleri, Rusya kaynaklı hibrit sabotaj tehditlerine karşı ortak ve hızlı bir yanıt planı kurulmasını destekliyor. VVD'nin önerisi olan planın Tweede Kamer tarafından kabul edilmesi bekleniyor. De Telegraaf'ın haberine göre öneriye en az D66, Pro, JA21, CDA ve SGP de destek veriyor.

VVD milletvekili ve girişimin sahibi De Groot, diğer ülkelerden milletvekilleriyle yaptığı NATO toplantısında, yanıt planının müttefiklerin düşmanca eylemlere öngörülebilir ve koordineli yanıt vermesini sağlamayı amaçladığını söyledi. De Groot, katıldığı toplantıda Rusya tehdidi konusunda şu an netlik olmadığını vurguladı.

De Groot'a göre uygulamada NATO içinde yalnızca 4. Madde'ye dayanılabiliyor. Milletvekili, “Hibrit tehditle nasıl başa çıktığımız ile bu yanıtı birbirimizle nasıl koordine ettiğimiz arasında büyük bir boşluk var” dedi.

Demiryolu ağında bir yıl içinde üç ciddi sabotaj

Önerinin konuşulduğu günlerde demiryollarında daha acil bir sorun gündemde. Son bir yıl içinde Hollanda demiryolu ağına yönelik üç ciddi kasıtlı müdahale kaydedildi.

2025 yılı Haziran ayı sonunda düzenlenen NATO zirvesi sıralarında, kimliği belirsiz kişiler Amsterdam'ın Nieuw Sloten bölgesi yakınlarındaki korunaklı bir alana girerek 25 güç kablosunu kesti. Olay nedeniyle Amsterdam-Schiphol ve Amsterdam-Utrecht arasındaki tüm trenler bir gün boyunca durdu. Dosya hâlâ çözülemedi.

En son olaydan yaklaşık bir ay önce, ülkenin kuzey ve orta kesimlerinde 40'a yakın noktada raylara çelik borular kaynatıldı ve trafik aksatıldı. Leeuwarden-Zwolle hattı da bu olaylardan etkilendi. Failler tespit edilemedi. En son Rotterdam'daki demiryolu köprüsüne düzenlenen kundaklama saldırısında ise 35 ProRail kablosu hasar gördü ve trenler iki gün durdu. Polise göre eylemin kasıtlı olduğu kesin.

Eski AIVD istihbarat görevlisi Eric Schouten, Eylül başında “Avrupa demiryolu güvenliğine artık farklı bakmaya başlamalı” başlıklı bir makale yayımladı. Schouten'a göre demiryolu, Avrupa ve Hollanda için stratejik olarak giderek daha önemli hale geliyor.

Uzman: raylar yabancı aktörler için hedef oluyor

Schouten, Hollanda'nın önümüzdeki yıllarda demiryolu ağını çok daha büyük askeri taşımalara uygun hale getirmek istediğini belirtti. Bu durumun Avrupa'nın gerekirse büyük asker sayılarını demiryoluyla taşıma hedefiyle örtüştüğünü söyledi. Ancak bu hedef, demiryolunu yabancı aktörler için hedef haline getiriyor.

ProRail verilerine göre Hollanda genelindeki 7 bin kilometrelik hat boyunca yaklaşık 1600 “demiryoluyla ilgili bina” bulunuyor. Bunların çoğu, son dönemde içine girilen ProRail odası gibi kablo barındıran teknik odalar. Schouten, “Bu tür binalar sabotaja karşı savunmasız” dedi. Uzman, ProRail'in demiryolu güvenliğine hâlâ çoğunlukla bakır hırsızlığı, vandalizm ve yolcu güvenliği açısından baktığını savundu.

Schouten'a göre yeni tehditlere çok az dikkat ediliyor. ProRail'in demiryolunun güvenliğinden sorumlu olduğunu hatırlatan Schouten, “Bir şey olmadığı sürece hiçbir şey yapmamak tipik bir Hollanda yaklaşımı. Bu değişmeli” dedi. Hollanda'nın Rusya ile çatışma halinde olduğunu belirten uzman, yolcuların ProRail altyapısı zarar gördüğü için NS trenlerinin iptal edilebileceğine hazırlıklı olması gerektiğini söyledi.

Schouten, ağdaki kritik noktaların sabotaja, insansız hava araçlarına ve siber saldırılara karşı daha iyi korunması gerektiğini savundu. Ayrıca enerji beslemesinin daha yedekli hale getirilmesini ve ProRail'in sabotajla mücadelede polis ve bakanlıktan destek alması gerektiğini belirtti.

Rotterdam'daki son kundaklamanın mutlaka yabancı bir gücün işi olmak zorunda olmadığını da ekleyen Schouten, son dönemde Avrupa demiryollarını suçlular ve aktivistlerin de hedef aldığını söyledi. “Her tren olayı Rus sabotajı değil” dedi.

ProRail ise demiryolu güvenliğini hafife aldığı iddialarını kesinlikle reddediyor. AD'nin haberine göre kurum, Van der Maat komitesinin geçen yıl ekim sonunda yayımladığı ve Hollanda demiryolu ağının sabotaj ile siber saldırılara karşı savunmasız olduğu sonucuna varan raporuna işaret ediyor. Demiryolunu daha iyi korumak için sabotaj ve insansız hava araçlarına karşı kamera ve algılama sistemleri kurulması gerekiyor; bunun maliyeti 600 milyon euro olarak hesaplanıyor. ProRail'in bu finansmanın kısa sürede sağlanmasını umduğu belirtiliyor. Bu hafta sonunda Altyapı Bakanı Karremans'ın altyapı için milyarlarca euroluk yeni bir bütçe tahsisi sunması bekleniyor. ProRail, “10 ila 15 milyon euroluk bir başlangıç tutarıyla bile çok şey yapabiliriz, örneğin insansız hava aracı gözetimine yatırım yapabiliriz” açıklamasını yaptı.