Hong Kong'da Tiananmen anmasına hapis cezaları

Hong Kong'da 1989 Tiananmen katliamını anma etkinliklerini düzenleyen üç aktivist, beş yıldan yedi yılın üzerine kadar değişen hapis cezalarına çarptırıldı. Aktivistler geçen ay suçlu bulunmuştu, şimdi ceza miktarı belirlendi.

Lee Cheuk-yan yedi yıl, Chow Hang-tung yedi yıl üç ay hapis cezası aldı. Albert Ho ise beş yıl iki ay hapisle cezalandırıldı. Üçü de devlet gücünü zayıflatmaya teşvik etmekten suçlu bulundu.

Aktivistler yıllar boyunca Pekin'deki Tiananmen Meydanı'nda prodemokratik öğrenci protestolarının bastırılmasını anmak için büyük bir yıllık etkinlik düzenledi. On binlerce kişi bu amaçla Victoria Park'ta toplanıyordu. Anma etkinliği 2020'den itibaren yasaklandı. Üç aktivist 2021'de tutuklandı ve o tarihten bu yana büyük ölçüde cezaevinde tutuluyor.

Eleştirmenlere göre dava, Hong Kong'da siyasi muhalefet ve ifade özgürlüğü alanının giderek daha fazla kısıtlandığını gösteriyor.

Tiananmen Meydanı'ndaki protestolar

4 Haziran 1989'da Tiananmen Meydanı'ndaki göstericiler daha fazla demokrasi talep etti. Sonunda tanklar ve silah atışlarıyla dağıtıldılar. Haziran 1989 sonunda Çin hükümeti 200 sivil ile onlarca güvenlik görevlisinin hayatını kaybettiğini açıkladı. 2017'de açıklanan bir İngiliz belgesinde ise en az 10 bin kişinin öldüğü belirtiliyor.

Dava, Hong Kong'u son yıllarda değiştiren daha geniş siyasi mücadeleden kaynaklanıyor. 2019'da milyonlarca kişi, şüphelilerin Çin'e teslim edilmesini mümkün kılacak tartışmalı iade yasasına karşı farklı aşamalarda sokağa çıktı. Gösteriler daha fazla demokrasi ve özerklik için daha geniş bir harekete dönüştü. Aylarca süren kitlesel protestolar, ablukalar ve zaman zaman göstericilerle polis arasında şiddetli çatışmalar yaşandı. Hareket sonunda sert bir şekilde bastırıldı.

Protesto alanı daraltıldı

Pekin, protestolara yanıt olarak Haziran 2020'de Hong Kong için ulusal bir 'güvenlik yasası' yürürlüğe koydu. Yasa ayrılıkçılık, devlet gücünün zayıflatılması, terörizm ve yabancı güçlerle işbirliğini suç kapsamına alıyor. Çin hükümetine göre yasa Hong Kong'da istikrar ve güvenlik için gerekliydi. Eleştirmenler ise yasanın siyasi muhalefeti ve barışçıl eleştiriyi bastırmak için kullanıldığını söylüyor. Yasanın yürürlüğe girmesinden bu yana çok sayıda önde gelen aktivist tutuklandı, sivil toplum kuruluşları kapatıldı ve protesto alanı ciddi ölçüde daraldı.