Hürmüz Boğazı endişesi petrol piyasasında belirsizliği artırdı

Petrol piyasalarında Hürmüz Boğazı çevresindeki gerilim nedeniyle belirsizlik sürüyor. Saudi Aramco yöneticisi Nasser'e göre, boğaz hızla açılmazsa petrol piyasaları üzerindeki baskı daha da artacak. Nasser, Orta Doğu'daki çatışma başlamadan önce dünyada yaklaşık 10 milyar varil petrol rezervi bulunduğunu, bu sayının şu anda 6 milyar varilin altına düştüğünü belirtti. Çeşitli teknik kısıtlamalar nedeniyle bunun yalnızca yaklaşık yüzde 10'unun gerçekten kullanılabilir durumda olduğunu söyledi.

Piyasada daha fazla daralma endişesi, Hürmüz Boğazı'nın bloke edilmesiyle yakından ilgili. Bu önemli deniz yolu, ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırısının ardından büyük ölçüde kapalı durumda. Savaştan önce küresel petrolün yaklaşık yüzde 20'si bu güzergâhtan geçiyordu. Saudi Aramco, alternatif güzergâhlar üzerinden ihracatı artırarak bu kaybı telafi etmeye çalışıyor.

G7 ülkelerinin stratejik petrol ve dizel rezervlerini serbest bırakma kararı dünya ekonomisine bir miktar nefes aldırsa da Nasser'e göre bu, piyasadaki yapısal sorunları çözmüyor.

G7'den 100 milyon varillik rezerv hamlesi

Yedi büyük sanayi ülkesi grubu bu adımı, ABD Başkanı Donald Trump'ın acil çağrısının ardından aldı. Önümüzdeki dört ay içinde piyasadaki baskıyı hafifletmek amacıyla rezervlerden 100 milyon varile kadar petrol ve dizel serbest bırakılacak.

Nasser'e göre bu yalnızca geçici bir çözüm. Küresel ham petrol talebi artmaya devam ederken ülkelerin azalan rezervlerini de yeniden doldurması gerekiyor. Saudi Aramco yöneticisine göre bu durum günde en az 2 milyon varillik ek talep yaratıyor ve açık sürüyor.

Öte yandan Orta Doğu'dan petrol ihracatı, pazartesi günü yayımlanan deniz taşımacılığı verilerine göre eylül ayının ilk yarısında yeniden çatışma öncesi seviyenin üzerine çıktı. Uzmanlar bu toparlanmaya rağmen tankerlere yönelik saldırıların ve lojistik sorunların uzun süreli bir artışı engelleyebileceği uyarısında bulunuyor.

Bu ayın başlarında Suudi Arabistan'ın doğusunu batısına bağlayan kritik bir petrol boru hattı kapatılmıştı. Hürmüz Boğazı'na alternatif oluşturan bu boru hattı Irak'tan gelen bir saldırıdan etkilenmişti. Boru hattı bu arada yeniden kullanıma açıldı.

Tankerler için tehdit sürüyor

Veri kuruluşu Kpler'in rakamlarına göre 30 Eylül'de bölgeden günde ortalama 18,3 milyon varil ham petrol ihraç edildi. Eylül ayında on dört günde bu hacim savaşın başlamasından önceki seviyenin bile üzerine çıktı. Bu rakam Hürmüz Boğazı ve Kızıldeniz üzerinden taşınan petrolün yanı sıra Umman Körfezi'ndeki aktarmaları da kapsıyor.

Yine de petrol taşıyıcıları için riskler hâlâ çok yüksek. Deniz taşımacılığı bilgi servisi Marisks cumartesi günü, Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemilerin "artan ve giderek daha öngörülemez" bir saldırı tehdidiyle karşı karşıya olduğu uyarısında bulundu. Güzergâhtaki trafik son dönemde belirgin şekilde arttı.