Kenyalı çobanlar Netflix ve Meta'nın karbon projesine dava açtı

Kenya'da çobanlar, büyük Batılı şirketlerin yürüttüğü bir karbon denkleştirme projesine karşı dava açtı. Ülkedeki yerel topluluklar, şirketler yüzünden toprakları üzerindeki kontrolü kaybettiklerini belirtiyor. Çobanların tepkisi, şirketlerin karbon kredisi satın almasını sağlayan bir düzenlemeden kaynaklanıyor.

Netflix, Meta, British Airways ve Beiersdorf gibi şirketler, Kenya'daki bir kuruluşa para ödeyerek kâğıt üzerinde daha düşük karbon salımına sahip oluyor. Söz konusu proje, dünyanın en büyük karbon denkleştirme projelerinden biri olarak gösteriliyor.

Karbon kredisi nasıl işliyor?

Atmosfere salınmayan her ton karbondioksit için ülkeler ve şirketler, salımın önlendiğini gösteren bir belge oluşturabiliyor: karbon kredisi. Bu kredi, bir ülkenin veya şirketin iklim hedeflerine sayılıyor. Azaltılan salım, örneğin ağaç dikerek ya da otlakları büyüterek kanıtlanabiliyor; bu bitkiler karbondioksiti tutuyor. Bir ülke veya şirket, kredileri salımını azaltmakta zorlanan ya da bunu yapmak istemeyen başka ülkelere veya şirketlere de satabiliyor. Satıcı, örneğin Kenya hükümeti ya da bir şirket, kredileri artık kendi iklim hedefleri için sayamıyor. Ancak satış, ilgili tarafa gelir sağlıyor.

Kenya'daki proje kapsamında bir Kenya kuruluşu, geleneksel otlatma güzergâhlarını değiştirerek karbon kredisi üretiyor. İnekler bu alanlarda artık otlayamadığı için bitkiler en iyi şekilde yeniden büyüyebiliyor. Bu da daha fazla ve daha büyük bitki oluşmasını, dolayısıyla daha fazla karbon depolanmasını sağlıyor.

Dava Biliqo Bulesa çevresindeki araziyi kapsıyor

Proje, Northern Rangelands Trust (NRT) tarafından yönetiliyor. Dava, başkent Nairobi'nin birkaç yüz kilometre kuzeydoğusundaki Biliqo Bulesa doğa koruma alanı çevresindeki araziyle ilgili. Bu doğa koruma alanı nesiller boyunca hayvan yetiştiricileri tarafından kullanıldı. Çobanlar, NRT'nin araziyi kendilerinden izin almadan dönüştürmeye başladığını söyleyerek tepki gösteriyor. Kuruluşun karbon kredisi satışından milyonlar kazandığı öne sürülüyor. Çobanlar, kesin tutarlara ilişkin bilgi talep ediyor.

Çobanlar ayrıca NRT'nin yaşam biçimleri üzerinde çok fazla güce sahip olduğunu belirtiyor. Kuruluşun otlatma üzerinde geniş kontrolü olduğu, bunun da çobanlık yaşamını zorlaştırdığı ifade ediliyor. Hayvan yetiştiricileri, kuruluşu silahlı savaşçılar kullanmakla da suçluyor. Bu kişilerin halka karşı şiddet uyguladığı, halkı sindirdiği ve rahatsız ettiği öne sürülüyor. Kenya'da bir mahkeme geçen yıl benzer bir davada karar vermiş ve doğa alanlarının yasal bir dayanak olmadan oluşturulduğunu tespit etmişti.