Leiden'de laborant, kendi spermiyle 16 çocuk sahibi olmuş

Leiden'deki bir tüp bebek kliniğinde görev yapan bir laborantın, 1979 ile 1984 yılları arasında kendi spermiyle 11 değil 16 çocuk sahibi olduğu belirlendi. Medisch Centrum Kinderwens'in (Tüp Bebek Merkezi) açıkladığı nihai rapora göre adam ayrıca iki genetik hastalığın taşıyıcısıydı.

Söz konusu laborant, Leiden'de faaliyet gösteren ve MC Kinderwens'in öncüsü olan Stichting Medisch Centrum voor Geboorteregeling'de (SMCG) çalışıyordu. 1970'li ve 1980'li yıllarda tüp bebek tedavileri için kendi spermini veriyor, ancak bunu başka donörlerin adına kaydediyordu. Bunu tam olarak kaç kez yaptığı hiçbir zaman aydınlanmadı. Adam, araştırma döneminde komisyonla iki kez görüştü ve geçen yıl 81 yaşında hayatını kaybetti.

Donör çocuklar rapordan memnun değil

Omroep West'e konuşan 16 donör çocuktan yedisi, sonuçların uzun süre geciktiğini söylüyor. Çocuklardan Jorg Delfos, "İlk ara raporun ardından bir nihai rapor gelmesi gerekiyordu. Biz kendimiz baskı yapana kadar hiçbir şey duymadık" dedi.

Rapora göre adamın iki genetik özürü vardı. Bunlardan biri sağırlığa ve denge organının işlevini yitirmesine yol açabiliyor; diğeri ise CFTR genindeki bir mutasyondu. Her iki ebeveynin de bu mutasyonu taşıması halinde çocukta kistik fibrozis (kalıtsal bir akciğer ve sindirim sistemi hastalığı) gelişebiliyor.

Laborantın çocukları, raporda bu özürlerin ciddiyetinin ve olası sonuçlarının yeterince vurgulanmadığını düşünüyor. Adama atfedilen "sağlık sorunlarıyla gayet iyi yaşanabiliyor" ifadesine muhalefet ediyorlar. Donör çocuklardan Pascal Visser, "Onun için öyle olabilir ama kendisi tamamen sağırdı ve iki metre düz yürüyemiyordu. Bu benim gözümde korkutucu bir tablo. Üstelik o dönemde demans başlangıcı da vardı" diye konuştu. Donör çocuklara göre laborantın 42 yaşındaki bir kızı, denge sorunları ve sağırlık nedeniyle iş göremezlik ödeneği alıyor.

Araştırmacılar daha fazla çocuk olabileceğinden endişeli

Donör çocuklar, adamın spermiyle 16'dan fazla çocuğun dünyaya getirilmiş olabileceğini tahmin ediyor. Olası sağlık sonuçları nedeniyle şüphesi olanların MC Kinderwens'e başvurmasını istiyorlar. Visser, "Hastalığın başlangıcı kişiden kişiye değişiyor ama sonunda herkes için ciddi bir hal alıyor. Yeterince uzun yaşarsanız yüzde 100 sağır oluyorsunuz ve denge organınızın işlevini yitiriyorsunuz. Bu, insanı ağır biçimde engelli bırakan bir hastalık" ifadelerini kullandı.

1979-1984 döneminde SMCG'de dünyaya gelenlerin, soy araştırması yapan Fiom kurumuna başvurması çağrısı yapılıyor. MC Kinderwens daha fazla araştırma yapamayacağını belirtiyor. Ancak donör çocuklar bu tarih aralığına şüpheyle yaklaşıyor. Ayelet Klokman, "Özellikle 1984'teki bu kesin bitiş tarihini esnetmek istiyoruz çünkü araştırma komisyonu adamın orada ne zamana kadar bulunduğunu hiç tespit edemedi" dedi.

Kliniğe son yıllarda yaklaşık yüz kişi başvurdu. Donör çocuklar, MC Kinderwens'in olası başka çocukları bulmak için daha fazla çaba gösterebileceği görüşünde. Klokman, "Rapor daha çok bu olayın özenle ele alındığı sonucuna odaklanmış görünüyor. Oysa bizim açımızdan sorumluluk, denetim ve tıbbi geçmişinden henüz haberdar olmayan kişiler için oluşan riskler konusunda önemli sorular açıkta kalıyor. Bugün de, gelecekte de" diye konuştu.

MC Kinderwens yazılı açıklamasında, ilgili tüm çocuklara ve açık sözlülüklerine duyduğu takdiri dile getirdi. Merkez, "Böyle bir durumda yeterli hissedilecek bir noktanın belki hiç gelmeyeceğini anlıyoruz. Klinik olarak olası tüm bilgileri ortaya çıkarmak için elimizden geleni yaptık. Yeni bilgi gelmediği için araştırma tamamlandı. Ancak dosya bununla kapanmış değil" ifadelerini kullandı. Kurum, hem bu çocuklar hem de bilinen donör çocuklar için muhatap olmayı sürdüreceğini bildirdi.