Menopoz döneminde beyin küçülmesi geçici olarak duruyor

Amsterdam UMC bünyesindeki Pregnancy Brain Lab'de yürütülen yeni bir araştırma, kadınların beyinlerinde üç önemli hormonal geçiş döneminde — ergenlik, hamilelik ve menopoz — meydana gelen değişimleri inceledi. Araştırmacılar binden fazla MRI taraması analiz ederek bu evrelerin beyin üzerindeki karakteristik etkilerini belirlemeyi amaçladı.

Araştırmanın en çarpıcı bulgusu, menopoz döneminde beynin küçülme sürecinde belirgin bir duraklama yaşanması oldu. Normalde yaşam boyunca yavaşça küçülen beyin, menopoz sırasında geçici olarak bu eğilimi durduruyor. Bu duraklamanın varlığı bilim dünyasında ilk kez ortaya kondu. Çalışmanın sonuçları salı günü Nature Communications dergisinde yayımlandı.

Neden menopoz sırasında duruyor?

Bu duraklamanın menopoz sırasında neden gerçekleştiği henüz netlik kazanmadı. Araştırmada görev alan nörobilimci Sophie van 't Hof, bu sorunun yanıtlanabilmesi için daha fazla araştırma gerektiğini söylüyor. Van 't Hof, NU.nl'ye yaptığı açıklamada, 'Menopozda bunun neden olduğuna dair büyük bir hipotez öne sürmeyi çok isterdim ancak bu konuda henüz bir araştırma yok. Gerçekten ileri çalışmalarla menopoz sırasında görülen şikayetlerle bağlantılı olup olmadığını araştırmak gerekiyor' dedi.

Araştırma, beyindeki bilişsel süreçlerden çok, beyin boyutu ve yapısındaki değişimlere odaklandı. Van 't Hof bu tür çalışmaları, 'Tıbbi açıdan önemli sorulara temel oluşturan zemin çalışması' olarak tanımlıyor.

Ergenlik ve hamilelik farklı izler bırakıyor

Araştırma ekibi ayrıca beyin yapısının ergenlik ve hamilelik sırasında da önemli değişimler geçirdiğini belgeledi. Bu dönemlerde kısmi bir küçülme gözlenirken, özellikle beyin kabuğundaki gri madde miktarının azaldığı görüldü. Gri madde, düşünme, algılama ve hareket gibi bilgi işleme süreçlerinden sorumlu sinir hücrelerini içeriyor.

Van 't Hof, ergenlik döneminde değişimlerin tüm beyne yayıldığını ve gri maddenin hızla azaldığını belirterek, 'Bunun beynin bir tür optimizasyonu olduğunu düşünüyoruz ve duygusal ile bilişsel işlevlerde iyileşmeler görüyoruz' ifadelerini kullandı. Hamilelikte ise değişimlerin belirli beyin bölgelerinde yoğunlaştığını aktaran Van 't Hof, 'Hamilelikteki değişimlerin ebeveynliğe hazırlık amaçlı spesifik değişimler olduğunu düşünüyoruz' dedi. Pregnancy Brain Lab bu konudaki çalışmalarını sürdürüyor.