Raylara sabotaj düzenleyenlere ağır hapis cezası riski

Hollanda'da gece boyunca ülke genelinde demiryolu hatlarına yönelik sabotaj eylemlerine ilişkin henüz gözaltına alınan şüpheli yok. Ancak polis ve savcılığın elinde, eylemlerin arkasında protesto düzenleyen çiftçilerin olabileceğine dair işaretler bulunuyor. Uzmanlara göre eylemler bu kişilerin kendi hedeflerine ulaşmasını zorlaştıracak.

Leiden Üniversitesi'nde terörizm ve siyasi şiddet alanında çalışan profesör Bart Schuurman, eylemleri vandalizm suçlamasının çok ötesinde değerlendiriyor. "Savcılığın yüksek bir ceza talebiyle harekete geçmesini bekliyorum. Failler, ölü ya da yaralı olabileceği riskini göze aldı; amaçları bu olmasa bile" dedi.

Savcılığın, demiryolu ve hava trafiğini kasıtlı olarak tehlikeye atma suçunu düzenleyen Ceza Kanunu'nun 164. maddesini uygulaması halinde, faillerin 15 yıla kadar hapis cezasıyla karşı karşıya kalması mümkün. Mahkemenin eylemlerde terör amacı tespit etmesi halinde bu ceza süresi daha da artabilir.

Protesto hakkının sınırları

Radboud Üniversitesi'nde kamu güvenliği yönetimi alanında emekli profesör olan Ira Helsloot, bu tür eylemlerin artık gösteri hakkıyla ilgisinin kalmadığını söylüyor. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin gösteri hakkının sınırlarını net biçimde çizdiğini belirten Helsloot, "Ciddi engellemeye yol açtığınızda, bu durum gösteri hakkından daha ağır basar. Kitlesel olarak sokağa çıkmak serbest, ancak otoyolu kapatmak ya da traktörlerle otoyolda yavaş ilerlemek yasak" ifadelerini kullandı.

Hollanda'da şiddet içeren eylemler son yıllarda pek sık görülmüyor. 1980'li yıllarda durum farklıydı; örneğin büyük maddi hasara yol açan RaRa terör örgütü faaliyet gösteriyordu. Son dönemde ise Almanya'da enerji altyapısına saldırılar düzenlendi. Bu saldırıların arkasında Rusya tarafından yönlendirilen kişiler olabileceği gibi geçen hafta Hollanda sınırında yakalanan iklim aktivisti Daniel V. de bulunuyor.

Camcıya" ekleyen: "Raylara konulan borular ve kırmızı ışıkta geçen sinyaller daha ileri bir aşama" diyen Schuurman, "Ölü ya da yaralı hedeflememiş olsalar bile, trenlerin raydan çıkması, çarpışması ya da öngörülmeyen başka bir olayın yaşanması riskini göze aldılar. Otoyollardaki eylemlerden sonra 'her şeyi yapabileceklerini, nasıl olsa müdahale edilmediğini' düşünmüş olabilirler" dedi.

Failler gerçekten can kaybını önlemek istiyorlarsa önceden uyarıda bulunmaları gerekirdi. "Bunun yerine gece yarısı raylara borular bağladılar ve riski göze aldılar" diyen Schuurman, polis ve savcılığın kamera görüntüleri ve tanık ifadeleriyle şüphelileri bulma ihtimalinin yüksek olduğunu, ciddi suçlamalarla karşılaşacaklarını belirtti.

Helsloot, eylemlerin yıllara varan hapis cezalarıyla sonuçlanmasa bile faillerin yüksek tazminat talebiyle karşılaşacağını söylüyor. "Hasar çok büyük. Demiryolları için birkaç milyon euroluk gelir kaybı söz konusu. Hollanda Demiryolları (NS) bu zararı faillerden tahsil edebilir" dedi. Schuurman ise eylemlerin amaçlarına ulaşmayacağı görüşünde: "Kendi ayaklarına sıktılar. Kim bunun iyi bir fikir olduğunu düşünür? Kim bu eyleme sempati duyar? Çok pişman olacakları bir eylem bu."