Rekenkamer: Hollanda altyapısı NATO nakliye şartlarını karşılamıyor

Hollanda Sayıştayı (Algemene Rekenkamer), ülkedeki altyapının NATO'nun belirlediği askeri nakliye şartlarını karşılayıp karşılamadığını inceledi. Salı günü yayımlanan ve askeri hareketliliğe odaklanan raporda, birçok noktada karayolları ve demiryollarının geçiş yüksekliği, taşıma kapasitesi ve genişlik gibi kriterleri tutmadığı belirtildi. Su yolları ise incelemeye dahil edilmedi.

Hollanda, askeri taşımacılıkta önemli bir konumda. Kuzey Denizi'ne ve büyük limanlara yakın stratejik konumu, ülkeyi NATO malzemelerinin Avrupa içinde taşınmasında kilit bir başlangıç noktası haline getiriyor. Hollanda yalnızca kendi malzeme ve askerlerinin taşınmasından değil, diğer NATO ülkelerinin nakliyesinden de sorumlu.

Geçmişte Savunma Bakanlığı, bir müttefikin taşıma talebini yükün fazla ağır olması nedeniyle reddetmek zorunda kalmıştı. 2023'te AB çerçevesinde hangi güzergâh ve koridorlarda malzeme taşınabileceği belirlendi.

Bazı güzergâhlarda sorun çıkıyor

Rapora göre güzergâhların tamamında sorun yaşanmıyor. Sayıştay, nakliyelerin şu anda neredeyse her zaman bir noktadan diğerine ulaşabildiğini, sorunların taşımaların yalnızca "çok küçük bir bölümünde" ortaya çıktığını belirtiyor. Örneğin bazı viyadüklerin alçak olması bu tür sorunlara yol açabiliyor.

Yüksek araçlardan oluşan bir konvoy, bazı durumlarda güzergâhını değiştirebiliyor. Araçlar bir çıkış ve girişten geçerek yola devam edebiliyor. Ancak Sayıştay, "Hollanda gerçekten bir savaş durumuna girseydi bunun günlük trafik üzerinde büyük sonuçları olabilirdi" değerlendirmesini yapıyor. Kurum, sorunlu noktaların tam olarak nerede olduğunu gizlilik içinde Tweede Kamer (Hollanda Temsilciler Meclisi) ile paylaştı.

Bakım açığı ve bütçe sorunu

Sayıştay'a göre yapılması gereken işler var. Bunda bakım açığı ve yetersiz bütçe de etkili. Halihazırda bazı köprüler artık normal şekilde kullanılamıyor; hız sınırlamaları veya araç ağırlığına ilişkin kurallar uygulanıyor.

Mevcut karayolu ve demiryollarının istenen seviyeye getirilmesi için yaklaşık 9,5 milyar euro gerekiyor. Sayıştay bu rakamı Altyapı ve Su Yönetimi Bakanlığı'nın tahminlerine dayandırıyor. Bunun 5 milyar eurosunun NATO'nun teknik şartlarını karşılamaya ayrılması öngörülüyor. Ancak yapılması gereken işlerin büyük bölümü henüz bilinmediği için muhtemelen daha fazla yatırım gerekecek.

Bakanlığın şu anda ihtiyacın çok altında bütçesi bulunuyor. İki yıl önce Lahey'deki NATO zirvesinde üye ülkelerin savunmaya gayri safi yurt içi hasılanın (GSYİH) yüzde 5'ini harcamayı hedeflemesi kararlaştırılmıştı. Bu tutarın yüzde 1,5'i kritik altyapı gibi ilgili güvenlik konularına ayrılabiliyor. Söz konusu tutar, ProRail ve Rijkswaterstaat'ın karşı karşıya olduğu 37,4 milyar euroluk açığın üzerine ekleniyor.

Ancak kabine yalnızca yüzde 3,5 oranında ek yatırım bütçeledi. Bu nedenle altyapı için gereken paranın Mobilite Fonu'ndan karşılanması gerekiyor. Sayıştay bu yüzden seçim yapmanın daha da önemli hale geldiğini vurguluyor. Altyapı Bakanı Vincent Karremans, bu sonbaharda öncelikleri belirleyeceğini açıklamıştı.