Suudi Arabistan milyarlarca dolara rağmen nasıl bu kadar kırılgan?

Husilerin Suudi Arabistan'da bir havaalanına düzenlediği ağır saldırıda çok sayıda kişi hayatını kaybetti ve yaralandı. Saldırı, arkasında on milyarlarca dolarlık savunma harcaması bulunan Suudi Arabistan'ın güvenlik kapasitesine ilişkin soruları yeniden gündeme getirdi.

Bu sorunun yanıtları yalnızca harcanan paranın büyüklüğünde değil, savunmanın nasıl kurgulandığında ve karşı karşıya kalınan tehdidin niteliğinde aranıyor.

Harcama büyük, sonuç neden aynı değil?

Suudi Arabistan, yıllardır askeri harcama sıralamalarında dünyanın en üst sıralarında yer alıyor. Ancak yüksek bütçe, her zaman aynı ölçüde etkili bir savunma anlamına gelmiyor. Uzmanlara göre, ülkenin elindeki gelişmiş hava savunma sistemleri ve savaş uçakları, özellikle uzun menzilli füzelerin ve insansız hava araçlarının kitlesel biçimde kullanıldığı saldırılara karşı kısmen savunmasız kalabiliyor.

Husilerin son saldırısı da Suudi Arabistan'ın hava sahasını ve kritik tesislerini her seferinde eksiksiz koruyamadığını gösteriyor. Havaalanları, limanlar, petrol tesisleri ve enerji altyapısı gibi geniş bir yüzey üzerindeki stratejik hedefleri korumak, savunma için ayrılan bütçe ne kadar büyük olursa olsun karmaşık bir hedef olarak öne çıkıyor.

Savunma sanayisine yapılan devasa yatırımlara karşın, bu kapasitenin operasyonel olarak ne kadar verimli kullanıldığı da tartışılıyor. Sistemlerin bakımı, personel eğitimi ve farklı askeri birimler arasındaki koordinasyon, kağıt üzerindeki gücü sahaya yansıtmada belirleyici unsurlar arasında sayılıyor.

Tehdit türü değişti

Son yıllarda savaşların seyri, klasik ordular arasındaki çatışmalardan çok asimetrik yöntemlere kaydı. Husiler gibi gruplar, düşük maliyetli insansız hava araçları ve balistik füzelerle, pahalı savunma sistemlerine sahip ülkeleri dahi zorlayabiliyor. Bu tür saldırılarda savunan taraf, her seferinde yüzde yüz başarı sağlamak zorundayken saldıran taraf için birçok denemede bir kez başarılı olmak yeterli olabiliyor.

Suudi Arabistan'ın son saldırı sonrası verdiği kayıplar da bu dengesizlikte savunmanın tümüyle başarısız olmadığını, ancak bazı durumlarda ağır bedel ödendiğini gösteriyor. Olayın ayrıntıları ve saldırının hangi araçlarla yapıldığına ilişkin açıklamaların netleşmesi bekleniyor.