Trump, Zelensky'e yüklendi: Ukrayna'nın yeni bir lidere ihtiyacı var

ABD Başkanı Donald Trump, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelensky'e yönelik eleştirilerini sürdürdü. Amerikan basınına konuşan Trump, Ukrayna'nın artık yeni bir lidere sahip olması gerektiğini söyledi. Trump'a göre bu yeni lider, Rusya ile savaşı sona erdirecek bir anlaşma yapabilecek biri olmalı.

Trump'ın bu açıklaması, ABD'nin Rusya'dan petrol ve dizel ithal edeceğini duyurmasından bir gün sonra geldi. Trump daha önce de Ukrayna'nın Rus petrol rafinerilerine yönelik saldırıları durdurması gerektiğini birkaç kez dile getirmişti. Ancak anlaşmanın açıklanmasının hemen ardından Ukrayna, dizel ihracatı için kritik önem taşıyan Rostov limanına Don Nehri üzerinden saldırı düzenledi.

Trump, Amerikan basınına Zelensky'in savaşı bitirmek için yeterince çaba göstermediğini de öne sürdü. Yeni liderin "bir anlaşma yapabilecek biri olması gerektiğini, Zelensky'in ise bir şekilde bunu asla yapmadığını" belirtti. Trump ayrıca, savaş sırasında ABD başkanı olsaydı bu savaşın hiç başlamayacağını iddia etti ve "Yetersizlik nedeniyle başladı" dedi.

Ukrayna'da seçim tartışması

Trump'ın Zelensky'e yönelik eleştirisinde, Ukrayna anayasasına göre savaş zamanında seçim yapılamayacağı gerçeğini göz ardı ettiği görülüyor. Trump, Ukrayna'da seçim konusunu ilk kez açmıyor. Aralık ayında da Ukrayna hükümetinin "seçim yapmamak için savaşı kullandığını" iddia etmişti. Bu sözler, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in mesajını güçlendirici nitelikte görülebilir. Putin de birkaç kez Ukrayna'nın seçim yapması gerektiğini, çünkü Zelensky'in görev süresinin 2024'te dolduğunu söylemişti. Ukrayna içinden de seçim çağrıları yükseliyor ancak bunun yapılması mümkün görünmüyor. Bir ankete göre halkın çoğunluğu seçimlerin ancak savaştan sonra yapılabileceğini düşünüyor.

Dizel anlaşması ve ekonomik baskılar

Kiev, Amerikalıları memnun etmeyen bir şekilde Rus petrol endüstrisine yönelik saldırıları durdurmayı planlamıyor. Ukrayna'ya göre bu saldırılar, Rus ekonomisini ve dolayısıyla savaş kasasını vurmanın bir yolu. Zelensky, ancak Rusya Ukrayna'ya yönelik hava saldırılarını durdurursa petrol sektörüne yönelik saldırıları durduracağını söylüyor.

Savaşın başlamasından bu yana ABD'de dizel fiyatları iki katına çıktı ve bu durum birçok Amerikalıyı memnun etmiyor. Amerikalılar, yakıt fiyatlarının bu kadar yüksek olmasından Trump yönetimini sorumlu tutuyor. Bu durum, kasım başındaki ABD ara seçimleri öncesi anketlere de yansıyor. Trump için önemli olan bu seçimler, Amerikan kongresindeki çoğunluğu korumak açısından kritik.

Trump'ın bu sert çıkışı, Zelensky'in geçen yılın başında Beyaz Saray'a yaptığı ziyareti akıllara getiriyor. O dönemde iki başkan ile ABD Başkan Yardımcısı JD Vance arasındaki görüşme büyük bir tartışmaya dönüşmüştü. Görüşmede Ukrayna'nın yeniden inşası ve maden çıkarma hakları konusunda bir prensip anlaşması imzalanacaktı. Ancak Zelensky Amerikalılar tarafından aşağılandı; kendisine "saygısız" olduğu söylendi. Trump, Ukrayna Devlet Başkanı'na "hiçbir şey talep etme hakkı olmadığı" söylendikten sonra "Ya anlaşmayı imzalarsınız ya da ellerimizi çekeriz" demişti. Zelensky o gün Beyaz Saray'dan anlaşma imzalanmadan ayrılmıştı.