Türkiye, PKK ile mücadeleye son veren yasayı kabul etti

Türkiye'de kabul edilen yeni bir yasa, PKK ile mücadelenin kalıcı olarak sona erdirilmesini hedefliyor. 'Milli Dayanışma ve Sosyal Entegrasyon Yasası' adını taşıyan düzenleme, geçen yıl silah bırakma ve kendini feshetme kararı alan PKK'ya yönelik önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Örgüt, mücadelesini siyasi alanda sürdürmek istiyor.

Ceza ertelemesi ve koşullar

Yasaya göre, PKK'ya katılmış ve 'ağır terör suçlarına' karışmamış hükümlülerin cezaları ertelenebilecek. Bu uygulamayla fiilen ceza indirimi sağlanacak. Belirlenen denetim süreleri içinde yeni bir suç işlenmemesi durumunda, orijinal hapis cezası tamamlanmış sayılacak. PKK militanları ve sivil destekçiler, örneğin Irak'tan Türkiye'ye kovuşturma korkusu olmadan dönebilecek. Bu haktan yararlanmak isteyenlerin, yasanın yürürlüğe girmesinden itibaren altı ay içinde yazılı başvuru yapması gerekiyor.

Öcalan'a ceza indirimi yok, ziyaret kolaylığı var

PKK lideri Abdullah Öcalan, müebbet cezasında resmi olarak indirim hakkı kazanamıyor. Yeni yasa, 2005'te yürürlüğe giren yeni Türk ceza kanunundan önce müebbet hapis cezası alan 'terör' örgütü üst düzey yöneticilerinin bu uygulamadan yararlanmasını engelliyor. Ancak 77 yaşındaki Öcalan'ın, ziyaretçi kabul etme imkanları artırılıyor. Öcalan'ın 1999'da yakalanıp cezaevine konulmasından bu yana Ankara, PKK'dan uzlaşma yoluyla kurtulmanın yollarını arıyor. Bu nedenle yasa, 'tarihi' olarak nitelendiriliyor.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, yasanın amacının Türkiye'yi 'terör tehdidinden bir kez ve sonsuza dek kurtarmak' olduğunu söyledi. Ayrıca önlemlerin 'ulusal birlik ve beraberliği güçlendireceğini' ve 'Türkiye ile bölgede barış iklimini pekiştireceğini' belirtti. Yasa teklifinin sunulduğu çarşamba günü Erdoğan, X hesabından "Bu adımın bize çok hayır getirmesini diliyorum" yazdı. Yeni yasa, Türkiye'de Kürtlerin geri plana itilmesi olarak bilinen 'Kürt sorunu'nun çözümüne yönelik görüşmelerin başlangıcını oluşturacak. Türkiye'deki Kürtler, temel haklarının daha iyi korunmasını istiyor.

Daha önceki yakınlaşma girişimleri, başta aşırı milliyetçi kesimlerin direnişi nedeniyle sonuçsuz kalmıştı. Ekim 2024'te, aşırı milliyetçi MHP lideri Devlet Bahçeli'nin yeni bir yakınlaşma için kapıyı aralamasıyla bir dönüm noktası yaşandı. MHP, Erdoğan'ın AKP'sinin küçük ortağı ve onlarca yıldır Kürt hareketi ve Öcalan ile görüşmelere şiddetle karşı çıkıyordu. Erdoğan'ın kendisi de aynı görüşteydi.

Yasaya yönelik eleştiriler de var. Teklifin sunulduğu ana kadar içeriği kamuoyundan gizlendi. Detayları yalnızca Erdoğan, Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT) Başkanı ve Öcalan biliyordu. Parlamento sürecin dışında bırakıldı. Ayrıca, yasa teklifinin sunulması ile görüşme arasında olması gereken 48 saatlik süre atlandı. Belge cuma günü doğrudan Adalet Komisyonu'na sevk edildi. Nihai oylamadan kısa bir süre önce sadece bir görüşme yapıldı. Muhalefetteki İYİ Parti, hükümet eleştirmenleriyle birlikte, PKK'lı hükümlülere yönelik bu afliyken, çok sayıda yerel siyasetçi, gazeteci, fenomen ve stand-up komedyeninin cezaevinde olduğuna dikkat çekiyor. Bu nedenle parti referandum talebinde bulundu, ancak bu talep reddedildi.