Zandvoort'ta ağır F1 kazası sonrası marshallerin çalışması

Zandvoort pistinde 2024 Formula 1 Hollanda Grand Prix'si öncesinde yapılan üçüncü antrenman turunda Williams pilotu Logan Sargeant'ın ağır kazası, pist görevlilerinin (marshaller) işini bir kez daha gündeme getirdi. NU.nl, Zandvoort'taki chief marshal ekibinden Ramon Janssen ile konuştu.

Hollanda Grand Prix'si sırasında Janssen, Rob Bunschoten, Frank Versnel ve Allard Polderdijk ile birlikte dört kişilik şef marshal ekibinde yer alıyor. Ekip, pist boyunca görev yapan 235 marshalin çalışmasını koordine ediyor. Janssen aynı zamanda Almanya sınırındaki Meppen Pisti'nde ticari ve operasyonel müdür olarak çalışıyor.

Kaza anı ve ilk müdahale

2024 yılındaki üçüncü antrenman seansında Logan Sargeant, Hugenholtz virajından sonra Williams aracının kontrolünü kaybetti. Islak çimlere çıkan araç, bariyerlere sert çarptı; kısa süre sonra aracın arka kısmı alev aldı. Janssen ve meslektaşları kazanın olduğu noktaya yakındı ve çarpma sesini duydu. Kazayı gören marshaller hemen sarı bayrakları sallayarak durumu telsizle bildirdi. Ancak yanan araca hemen müdahale edemediler; önce yarış direktörlüğünün seansı durdurması gerekiyordu.

Janssen, bu sürenin "her zaman birkaç saniye sürdüğünü, ama hissettirdiğinin çok daha uzun olduğunu" söylüyor. Bariyerin arkasında bekleyen marshaller, kırmızı bayrakla seans durdurulur durdurulmaz piste koştu. Janssen, her zaman aynı sırayla hareket ettiklerini belirtiyor: "Önce sürücü, sonra araç, sonra da pist bölümü."

Sargeant kazadan yara almadan çıktı; ancak çarpmanın şiddeti nedeniyle önlem olarak tıbbi araçla pistteki sağlık merkezine götürüldü. Marshaller yangını söndürdü, ardından hasarlı Williams aracını kaldırdı ve yola sızan sıvıları temizledi.

Ekip çalışması ve güven

Bir Formula 1 aracının milyonlarca euro değerinde olması, kaldırma işini daha heyecanlı hale getirmiyor. Janssen, bu iş için eğitimli olduklarını ve araçların nasıl kaldırılacağını bildiklerini söylüyor. Piste altı vinç ve on dokuz teleskopik yükleyici hazır bekliyor.

Kazada en çok zaman alan iş ise bariyerlerin onarımı oldu. Williams, bariyeri elverişsiz bir noktadan vurmuş ve birçok metal plakayı parçalamıştı. Bakım ekipleri, antrenmanın güvenle devam edebilmesi için plakaları değiştirmek zorundaydı. Bu sırada değerli antrenman süresi tükeniyordu.

Janssen, operasyon sırasında yarış direktörlüğüyle ve kazanın yaşandığı bölümden sorumlu posta şefiyle sürekli iletişim halinde olduklarını anlatıyor: "Süpürme aracı, çekici, doktor, ambulans ya da bariyer malzemesi gibi ihtiyaçlarımızı bildiriyoruz. Herkes göreve hazır."

Sargeant'ın kazası, bu işin ne kadar güven gerektirdiğini bir kez daha gösterdi. Janssen, normal bir pist noktasında da marshallerin güvenlik için birbirine bağımlı olduğunu vurguluyor: Mavi bayrak taşıyan kişi yaklaşan trafiği gözlerken, sarı bayrak taşıyan kişi sırtı yarış yönüne dönük olarak pist arkasını izliyor. "Bir araç çok yaklaşırsa, mavi bayraklı kişi arkadaşını çekmek zorunda" diyor.

Bu nedenle her motor sporları tutkunu marshal olamıyor. Janssen, sporu seven ama baskı altında görevini yapabilen insanları aradıklarını ifade ediyor: "Özellikle heyecan için gelenler ve kaza videolarından hoşlananlar hoş karşılanmıyor."

Bir yıl önce Sargeant'la yaşanan ilginç bir anı da paylaşan Janssen, Amerikalı pilotun sıralama turlarında kaza yaptığını ve pistten alınması gerektiğini anlatıyor. Zandvoort'un çevresinde servis yolu olmadığı için şef marshaller sık sık kaza yapan pilotları bölgeden çıkarıyor. O gün Rob Bunschoten aracı kullanırken Sargeant araca bindi. Hans Ernst şikanında hızlı geçen Bunschoten, F1 pilotunun şaşkınlığına neden oldu. Sargeant, "Vay canına, benim F1 aracımdan daha fazla yol tutuşunuz var!" dedi.

Aynı hafta sonunda sağanak yağmurla kesintiye uğrayan yarışta ekip daha önemli bir görev üstlendi. Tekrar başlangıçta normalde güvenlik aracı (safety car) pistin durumunu kontrol ederken, dar pit yolunda aracın sıkışması nedeniyle Janssen ve ekibi piste çıkarıldı. Birkaç tur boyunca büyük su birikintilerini kontrol edip pistin yeniden başlamaya hazır olduğunu ilettiler. "Bir meslektaşım arkada F1 TV'yi açmıştı. Bizim anonsumuzdan hemen sonra ekranda 'Yarış 15 dakika sonra başlayacak' yazısı çıktı. Bu inanılmaz bir histi."

Pazar günü son F1 otomobiline damalı bayrak sallandığında Janssen ve ekibi, yeşil bayrakla pisti trafiğe açmak üzere son bir tur attı. O andan itibaren Zandvoort artık kapalı bir yarış pisti değil.

Bu tur, Janssen için aynı zamanda bir veda anlamı taşıyor. Meppen Pisti'ndeki işi nedeniyle Zandvoort'taki görevini sürdüremeyecek olan Janssen, yardımcı şef marshal olarak son kez piste çıktı: "Bu görevi neredeyse aynı ekiple altı yıl boyunca yürüttük. Çok büyük bir şeyi kapatıyoruz. Her yönüyle eşsiz bir deneyimdi."