ABD ara seçimlerinden sonra Cumhuriyetçilerde Trump sonrası dönem tartışması

ABD'de yapılan ara seçimlerde Demokratların kazandığı zafer, ülkedeki siyasi dengeleri değiştirdi. Başkan Donald Trump'ın partisi Cumhuriyetçiler üzerindeki etkisi ise artık eskisi kadar güçlü görünmüyor. Amerika uzmanı Kenneth Manusama'ya göre bu yenilgi, öncelikle Trump'ın kendisine yönelik bir hesaplaşma anlamı taşıyor. Manusama, İran'la yaşanan savaş ve artan yaşam maliyetlerinin seçmen üzerinde etkili olduğunu belirtiyor. Manusama, “Ortadoğu'da yeniden bitmek bilmeyen bir savaş başladı, oysa bir daha böyle bir şeyin yaşanmaması gerekiyordu” diyor.

Trump, seçim kampanyasını kişiselleştirerek seçmenlerden sanki kendisi de oy pusulasındaymış gibi oy vermelerini istemişti. Manusama'ya göre bu büyük bir yanlış hesaptı; çünkü seçmenler Trump figürünü ve izlediği politikaları olumsuz değerlendirdi. Seçim sonucu aynı zamanda Cumhuriyetçi Parti içinde önemli bir kaymanın işareti. Parti, on yıllık Trump döneminin ardından yeni bir lider arayışına girmiş durumda. Manusama, “Bu ara seçimlerden sonra artık kesinlikle Trump sonrası dönemde olduğumuzu düşünüyorum” ifadelerini kullanıyor. Manusama'ya göre Trumpizm, Trump figürüne fazla bağlı olduğu için artık sona ermiş durumda.

Parti içinde farklı kanatlar öne çıkıyor

Michigan-Dearborn Üniversitesi'nden emekli siyaset bilimi profesörü Ronald Stockton'a göre Trump'ın siyasi gücü büyük ölçüde kırılmış durumda. Stockton, “Bir senatörü arayıp kendisini dinlemezse bir sonraki seçimde koltuğunu kaybedeceği tehdidinde bulunması artık işe yaramaz” diyor. Seçmen tercihinde yolsuzluk da önemli bir rol oynadı. The Guardian'ın anketine göre yolsuzluk, artan yaşam maliyetlerinin ardından en önemli seçim konusu oldu. Amerikalıların neredeyse onda dokuzu hükümet içindeki yolsuzluğu sorun olarak görüyor. Yüzde 76'sı seçilmiş politikacıların sıradan Amerikalıların yaşamını iyileştirmek yerine kendi mali çıkarlarıyla daha fazla ilgilendiğini düşünüyor. Özellikle Trump, ailesi ve şirketleri etrafındaki çıkar çatışmaları bu endişeleri besledi.

Trump, son on yılda Cumhuriyetçi Parti'yi önemli ölçüde değiştirdi. Manusama, Trump'ın konumu zayıfladığı için parti içindeki ideolojik mücadelenin daha da alevlenmesini bekliyor. Bu mücadelede Marco Rubio çevresindeki daha klasik Cumhuriyetçiler, JD Vance çevresindeki Hristiyan-milliyetçi kanat ve daha radikal MAGA taraftarları karşı karşıya. Stockton, kampanyalarda işlerin sert gitmesinin de bir sorun oluşturduğunu belirtiyor. Stockton, “Cumhuriyetçilerin bu dersi alabileceğinden emin değilim. Destekçilerini kin, nefret ve korkuyla öyle kışkırttılar ki” diyor. MAGA hareketinin düşüncesi Trump'la birlikte hemen ortadan kalkmıyor. Parti içinde ABD'nin dış çatışmalara daha az müdahil olması gerektiğini savunan bir kanat varlığını sürdürüyor. Trump ise İran'la savaş nedeniyle bu görüşten uzaklaştı ve bu durum kendi tabanında gerilime yol açıyor.

Texas artık tek çerçeveye sığmıyor

Eski ABD muhabiri Casper Thomas'a göre Cumhuriyetçi Parti artık geleneksel tabanının desteğine otomatik olarak güvenemez. Thomas, nüfusu daha genç ve demografik açıdan daha çeşitli hale gelen, ekonomisi gelişen Texas'ı örnek gösteriyor. Thomas, “MAGA orada son etkisini gösterebildi. Ancak artık Texas tek bir çerçeveye sığmayan bir eyalet haline geldi” diyor. Ona göre bu durum eyaleti siyasi açıdan daha az öngörülebilir kılıyor. Parti içindeki bölünmenin ilk işaretleri Başkan Yardımcısı JD Vance'den geldi. Vance, seçim yenilgisinin ardından İran'la savaşı işaret etti. X'te “Kaybetmemizin nedeni savaş” diye yazdı. Böylece Trump'ın başlattığı bir çatışmadan kamuoyu önünde uzaklaştı. Trump ise kararını savunarak aynı seçimi yeniden yapacağını söyledi. Thomas, Vance'in açıklamasını 2028 başkanlık seçimlerine yönelik bir konumlanma çabası olarak da görüyor. Vance daha önce dış askeri müdahalelere eleştirel yaklaşıyordu, ancak başkan yardımcısı olarak Trump ve MAGA hareketine sıkı sıkıya bağlandı. Thomas, “Bunu biraz da ‘ben buna her zaman karşıydım, o yüzden beni sorumlu tutmayın' mesajı olarak okuyorum” diyor. Manusama ise Trumpizm'in Trump olmadan birleştirici bir figür olarak varlığını sürdürebileceğinden şüpheli. Manusama, “Trumpizm çok fazla Trump figürüne bağlı olduğu için artık sona erdi. Trump tüm o fraksiyonları bir arada tutabilen kişiydi, ancak o olmadan bu artık mümkün olmayacak” diyor.