Almanya'da AfD eyalet seçimlerinde yeniden güç kazandı

Almanya'da pazar günü yapılan eyalet seçimlerinin ilk sonuçları, Başbakan Friedrich Merz'in liderliğindeki Hristiyan Demokrat Birlik (CDU) için olumsuz bir tablo ortaya koydu. Berlin'de aşırı solcu Sol Parti (Die Linke) yarışın önünde giderken, Mecklenburg-Batı Pomeranya eyaletinde aşırı sağcı Almanya için Alternatif (AfD) partisinin oy kazandığı bildirildi.

Mecklenburg-Batı Pomeranya'da CDU'nun seçim barajını aşıp aşamayacağı ise belirsizliğini koruyor. Saksonya-Anhalt eyaletinde olduğu gibi burada da Hristiyan demokratların büyük kayıplar yaşaması bekleniyor.

Merz'in görevi tehlikede

Alman basınına göre pazar günkü sonuçların ağır bir yenilgiye dönüşmesi halinde bu durum Merz'in koltuğunu kaybetmesine yol açabilir. Almanya Başbakanı tarihsel olarak en düşük kamuoyu desteğine sahip isimlerden biri konumunda ve bu durum eyaletlerdeki Hristiyan demokratları da olumsuz etkiliyor.

Merz, bu hafta başında New York'ta düzenlenen Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'na yapacağı ziyareti iptal etmişti. Alman haber ajansı dpa'ya göre partisi, Merz'in seçim gecesi Almanya'da düzenlenecek olağanüstü parti zirvesinde bulunmasını istedi. Merz'in bu zirvede parti yönetiminden görevine devam etmesi için güvenoyu isteyip istemeyeceği belirsizliğini koruyor.

Alman seçmenlere göre Merz, İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana en sevilmeyen başbakan olarak görülüyor. Seçim vaatlerini yerine getirmekte zorlanan Merz'in, CDU'nun eyalet düzeyindeki başarısızlığında önemli bir etken olduğu değerlendiriliyor.

Halef sorunu ve koalisyon dengeleri

Merz'in en büyük avantajı ise yerine geçebilecek uygun bir adayın hazırda bulunmaması. Tek gerçekçi aday olarak Kuzey Ren-Vestfalya Başbakanı Hendrik Wüst gösteriliyor. Bu eyalet, hem Almanya'nın en kalabalık nüfusuna sahip hem de önemli sanayi bölgesi Ruhr havzasını barındırıyor. Gelecek yıl burada seçim yapılacak, ancak CDU'nun popüler başbakanını başbakanlık koltuğu için yarıştan çekmesi beklenmiyor.

Bu nedenle bir 'Kanzlertausch' yani başbakan değişikliği ihtimali düşük görülüyor. Alman anayasası başbakanlara önemli bir koruma sağlıyor. Parlamento bir başbakanı ancak yeterli oyu alabilecek bir rakip aday varsa görevden alabiliyor. Yani mevcut başbakana karşı genel bir hoşnutsuzluk yeterli değil; yerine kimin geçeceği konusunda da uzlaşma sağlanması gerekiyor.

Bir diğer seçenek olan erken seçim ise CDU ve Sosyal Demokrat Parti'nin (SPD) anketlerdeki kötü durumu nedeniyle pek olası görünmüyor. Ancak Berlin ve Mecklenburg-Batı Pomeranya'daki sonuçlar yeterince kötü çıkarsa istifa baskısının artması kaçınılmaz olacak. CDU liderinin bir noktada kendi kararını verip görevi bırakması da ihtimaller arasında.

Yeni bir başbakanın SPD'nin desteğini alması gerekirken, koalisyon ortağının bu destek karşılığında Hristiyan demokratlardan tavizler isteyeceği belirtiliyor. Bu da uzun ve zorlu müzakereleri beraberinde getirebilir; Merz'in aylarca geçici başbakan olarak görevde kalmasına yol açabilir. CDU'nun pazar gününden sonra sevil-meyen bir başbakana bağlı kalmak ile siyaseti kaosa sürüklemek arasında bir seçim yapması gerekecek.

METIN_SONU