Avusturya'daki bever projesi kuraklığa karşı çözüm sunuyor

Avusturya'nın Linz kentinden geçen Haselbach deresi, yaklaşık bir kilometrelik bölümünde tamamen kurumuş durumda. Yaz aylarında etkili olan sıcak ve kurak hava nedeniyle dere, 13 haftadır Tuna Nehri'ne su taşımıyor. Ancak derenin otoyol altından geçen bir bölümünde su birikintisi ve yüzlerce balık dikkat çekiyor. Bunun nedeni, birkaç yıl önce buraya yerleşen ve barajlar inşa ederek suyu tutan beverler.

Beverler, Avusturya'da A7 otoyolunun hemen yanındaki bu alanı biyoçeşitlilik açısından zengin bir noktaya dönüştürmüş. Müzisyen Fabian Holzinger ve multimedya sanatçısı Franziska Thurner, beverlere ek yapay barajlar inşa ederek daha fazla su tutulmasına yardımcı oluyor. İkili, altı yıl önce Tuna'da bir bever gördükten sonra bu konuda uzmanlaşmış. Şehirden aldıkları küçük bir destekle başlattıkları proje sayesinde bu yılki olağanüstü kuraklıkta bile 18 yusufçuk türü, 45 kelebek türü, yılan ve yalıçapkını gibi canlılar kaydedilmiş.

Beverlerin su tutma kapasitesi biyoçeşitliliği artırıyor

Wageningen Üniversitesi'nde beverlerin biyoçeşitlilik ve iklim üzerindeki etkilerini araştıran Annegret Larsen, bever barajlarının kuraklık dönemlerinde suyu derede daha yüksek seviyede tuttuğunu belirtiyor. Larsen'e göre bu durum, çok sayıda hayvanın sığınabileceği bir alan yaratıyor ve suyun yavaş akmasını sağlayarak farklı türlere yaşam alanı sunuyor. Ayrıca beverlerin oluşturduğu sulak alanlar, ormanlara kıyasla hektar başına daha fazla CO2 depoluyor. İsviçre'de yapılan bir araştırmaya göre bever ekosistemleri, ülkedeki toplam CO2 emisyonunun yaklaşık yüzde 1,5'ini atmosferden çekebilir.

Beverlerin Avrupa'daki geri dönüşü Hollanda'da da kendini gösteriyor. 19. yüzyılın sonunda Hollanda'da nesli tükenen bever, 1990'lı yıllarda yeniden yerleştirilmesinin ardından çoğalarak binlerce kişiye ulaştı. Larsen, beverlerin her yerde hoş karşılanmayacağını, örneğin su bentlerinin altını kazarak zarar verebileceklerini söylüyor. Ancak geçen yıl Almanya'da gördüğü bir örnekte, sadece beverlerin araziyi nemli tuttuğu yerlerde çiftçiler ikinci kez ot biçebilmiş.

Linz'deki projeye gelince, belediye yerel iklim fonunu tamamen kapatınca Holzinger ve Thurner'in desteği yenilenmemiş. Thurner, projenin daha küçük ölçekte de olsa sürmesini umuyor: "Burada işe yaradığına dair kanıtımız var, yoksa şu anda burada bir damla su bile olmazdı."