BM raporu: Rusya'nın Ukrayna enerji saldırıları savaş suçu

Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Konseyi adına hazırlanan bir rapor, Rusya'nın Ukrayna'nın enerji sektörüne yönelik saldırılarını savaş suçu olarak değerlendirdi. Raporda, saldırıların insanlığa karşı suç kapsamına da girdiği belirtildi.

Rusya, Ekim 2022'de Ukrayna'daki elektrik santrallerine ve şebekesine saldırılar başlatmıştı. Rapora göre bu saldırıların amacı halkı baskı altına almak ve Ukrayna'nın savaşma isteğini kırmaktı.

Norveçli eski yargıç Erik Møse tarafından kaleme alınan rapor, saldırıların sonuçlarını sıralıyor: Isınma, elektrik ve su kesintileri yaşandı; asansörler çalışmadığı için yaşlılar dairelerinde mahsur kaldı; hastane cihazları devre dışı kaldı.

Møse, raporla ilgili açıklamasında, "Siviller soğuğa maruz kalmaları nedeniyle sağlık sorunları geliştirdi" dedi. "Soğuk, korku ve hayatta kalma mücadelesinin yarattığı sürekli stres, her yaştan sivili derinden etkiledi."

Rapor için görüşülen 255 Ukraynalı arasında Kiev'den 53 yaşındaki bir adam, donarak ölme korkusuyla geceleri uyumaya korktuğunu anlattı: "En korkuncu, bir daha uyanamamaktan korktuğum için uyuyamamaktı. Bu bir işkenceydi." Aynı kentten 74 yaşındaki bir kadın ise dairesinden çıkamadığını, soğuk ve aç bir halde ilaçsız kaldığını söyledi.

Kış sıcaklıkları eksi 21'e kadar düştü

Rapor, kışın sıcaklıkların eksi 21 dereceye kadar düştüğünü kaydediyor. "Saldırıların soğuk dönemlerde artması, Rus hükümetinin sivilleri hedef alma niyetini gösteriyor" denilen raporda, bunun bir savaş suçu ve insanlığa karşı suç olduğu ifade edildi.

Møse, saldırıların yoğunluğunun ve sıklığının giderek arttığını, soğuk dönemin yeniden yaklaştığını belirtti.

Rapor ayrıca Rusya'yı, savaş için yurt dışında asker temin ederek insan kaçakçılığı yapmakla suçluyor. Rapora göre zor durumdaki kişiler "yalan ve zorlama" ile Rus ordusuna kazandırıldı. İşe alımcılar kendilerini personel arayan iş insanları olarak tanıttı; Rusya'ya götürülen yabancıların pasaportlarına el konuldu ve anlamadıkları Rusça bir iş sözleşmesi imzalamaya zorlandı. Rapor, bunun Belarus, Brezilya, Somali, Hindistan ve Ürdün'ün de aralarında bulunduğu en az 29 ülkede yaşandığını belirtiyor.

Zorla getirilen yabancılar sıklıkla cephe hattına gönderiliyor; birçoğu hayatını kaybetti, kayboldu veya esir alındı. Møse, Rusya'yı bu uygulamalara son vermeye ve gitmek isteyen herkesi serbest bırakmaya çağırdı.

Raporda Ukrayna'nın Rusya'ya yönelik saldırıları da inceleneceği belirtilse de Kremlin, Møse'nin görev tanımını tanımadığı için rapora katkı sağlamadı. Rusya, raporun bulgularına da yanıt vermedi.