Gasselternijveenschemond ailesine ölüm sonrası Yad Vashem ödülü

Drenthe eyaletindeki Gasselternijveenschemond köyünden Brouwer ailesinin dört üyesi, İkinci Dünya Savaşı sırasında Yahudilere yardım ettikleri gerekçesiyle ölüm sonrası Yad Vashem ödülü aldı. Aile, Amsterdamlı Aby de Lange dahil olmak üzere birçok Yahudiye saklanma yeri sağladı. Ödül, bugün İsrail Büyükelçiliği tarafından aile yakınlarına teslim edildi.

Yad Vashem'in "Uluslararası Dürüstler" unvanı, savaş sırasında kendi hayatlarını tehlikeye atarak Yahudilere yardım eden Yahudi olmayan kişilere veriliyor. Tören, Gasselternijveenschemond'daki köy kilisesinde yapıldı. Büyükelçi Zvi Aviner Vapni, törende yaptığı konuşmada "Bugün olağanüstü insanları onurlandırıyoruz" dedi ve ekledi: "Özel seçimler yapan sıradan insanlar."

Brouwer ailesinin yardımları

Ödüle layık görülen dört kişi şunlar: Thie Brouwer (1902-1988), eşi Watsina (1904-1991), annesi Jantina (1864-1962) ve kız kardeşi Aaltje (1904-1988). Aile, Drenthe ve Groningen sınır bölgesinde Yahudilere ve Yahudi olmayanlara saklanma adresleri bulma konusunda yardımcı oldu. Amsterdamlı Yahudi Aby de Lange, aile tarafından Stadskanaal'da barındırıldı.

Thie Brouwer özellikle direniş hareketinde önemli bir rol oynadı. Savaşın ilk yıllarında Assen'de çalışırken Alman işgalcilerle işbirliği yapmayı reddettiği için işten çıkarıldı. Daha sonra Lahey'de benzer nedenlerle işten çıkarıldı. Burada direniş gazetesi Trouw'un dağıtımında görev aldı ve insanların saklanmasına yardım etti. Daha sonra Drenthe'ye dönerek direnişe destek verdi. Eşi Watsina, silahları bebek arabasında saklayarak taşıdı.

Thie'nin annesi Jantina, Stadskanaal'da kızı Aaltje ile birlikte yaşadığı evde İkinci Dünya Savaşı boyunca insanlara barınak sağladı. Bunlar arasında Aby de Lange de vardı. Aby de Lange'nin oğlu Job de Lange, RTV Drenthe'ye yaptığı açıklamada "O insanlar sayesinde varım" dedi.

Başvuru süreci

Ödül başvurusu, tarih araştırmacısı Jan-Willem van de Kolk tarafından birkaç yıl önce Kudüs'teki Yad Vashem Enstitüsü'ne yapıldı. Thie Brouwer'in oğlu 2022'de 92 yaşında hayatını kaybetmişti ve İkinci Dünya Savaşı'na ait çok sayıda belge, mektup ve rapora sahipti. Van de Kolk, bu belgelerin ve Shoah Vakfı'nın yıllar önce Aby de Lange ile yaptığı tanıklık kaydının başvuruyu desteklediğini belirtmişti. Karar, enstitüdeki komisyona aitti.

Hollanda'da şimdiye kadar yaklaşık 6 bin Yad Vashem ödülü verildi. Yad Vashem, İbranice "bir anıt ve bir isim" anlamına geliyor ve insanların kalıcı olarak hatırlanmasını amaçlıyor.