Hakim Ben & Jerry's ile Unilever anlaşmazlığında çoğu iddiayı reddetti

ABD'de bir federal hakim, dondurma markası Ben & Jerry's'in eski ana şirketi Unilever'e açtığı davadaki iddiaların çoğunu reddetti. Ben & Jerry's, Unilever'i sosyal aktivizmini kısıtlamakla, bağımsız yönetim kurulunu zayıflatmakla ve Ben & Jerry's Vakfı'nın fonunu kesmekle suçluyordu.

New York Güney Bölgesi Federal Mahkemesi Yargıcı Kevin Castel, The Magnum Ice Cream Company adlı Amsterdam merkezli şirketin davada asıl sanık olarak Unilever'in yerini alacağına karar verdi. Bu şirket, Unilever'in küresel dondurma portföyünü yönetmek üzere ayrılarak kurulmuştu.

Yönetim kurulu iddiaları reddedildi

Yargıç, davadaki 10 iddiadan 7'sini ve 8. iddianın bir kısmını reddetti. Reddedilen iddiaların çoğu Ben & Jerry's'in yönetim yapısıyla ilgiliyken, Unilever'in ödemeleri yapmadığına ilişkin iki iddia davada ilerleyecek.

Ben & Jerry's, yalnızca kendine özgü dondurma çeşitleriyle değil, aynı zamanda ilerici sosyal konulara bağlılığıyla da tanınıyor. Unilever, şirketi 2000 yılında satın aldı ve bağımsız bir yönetim kurulunun sosyal misyonu koruyacağına dair anlaşma yapıldı. Ancak bu tarihten bu yana marka ile ana şirket arasında, Ben & Jerry's'in bu amaçlar doğrultusunda ne kadar özgür olması gerektiği konusunda tekrarlanan anlaşmazlıklar yaşandı.

Yargıç, 2000 yılındaki birleşme anlaşmasının "açık anlamının", Ben & Jerry's bağımsız yönetim kurulu üyelerine veya vakfına, yönetim kurulu üyelerinin atanması veya görevden alınması gibi şirket içi yönetim konularında şirket adına dava açma hakkı vermediğine hükmetti.

İsrail ve Filistin bağlantılı iddialar sürüyor

Davada ilerlemesine izin verilen iki iddia, Unilever'in 2022'de varılan bir anlaşmayı ihlal ettiği iddialarıyla ilgili. Bu anlaşma, Ben & Jerry's'in İsrail'in işgal altındaki Batı Şeria'sına yönelik boykot girişiminden kaynaklanıyor. Dava dilekçesine göre Unilever, Ben & Jerry's'e doğrudan ödenmesi gereken 2,5 milyon doları ödemedi ve Filistinli badem çiftçilerini yapısal olarak desteklemek amacıyla ayrılan 2 milyon doları da alıkoydu.

Gerginlik, Unilever'in Ben & Jerry's CEO'su David Stever'ı tek taraflı olarak işten çıkarmasıyla doruğa ulaştı. Dava dilekçesinde, Stever'ın markanın ilerici savunuculuğunu durdurmaya yönelik kurumsal çabalara aktif olarak direndiği için görevden alındığı öne sürülüyor.

Yönetim kurulu, şirket yönetimini açık sansürle suçlayarak, yöneticilerin Gazze ile ilgili dört kamu açıklamasını engellediğini ve Filistinli mülteci Mahmud Halil'i destekleyen resmi bir gönderiyi de engellediğini belirtti. Ayrıca markanın Donald Trump'ı alenen eleştirmesinin yasaklandığı öne sürüldü.

Yasal sürtüşme, Ben & Jerry's bağımsız yönetim kurulunun uzun süredir başkanı olan ve yönetim tarafından ani bir şekilde görevden alınan Anuradha Mittal'ın San Francisco'da açtığı ayrı bir hakaret davasıyla daha da arttı.

Ben & Jerry's Vakfı, 31 Aralık 2026 tarihinde tüm faaliyetlerini tamamen durdurmak zorunda kalacağını resmen duyurdu. Bu adım, ana şirketin vakfın tüm fonlarını kesmesi ve çalışanların ofislerini kalıcı olarak boşaltmasını emretmesinin ardından geldi.