Halsema, Ye'den Amsterdam'dan derhal ayrılmasını istedi

Amsterdam Belediye Başkanı Femke Halsema, haziran ayında Amerikalı rapçi Ye'ye kişisel bir mektup göndererek sanatçıdan son konserinin ardından şehri derhal terk etmesini istedi. Mektup, bir gazetecinin belgeyi kamuoyuna açıklamak için talepte bulunacağını bildirmesinin ardından şimdi paylaşıldı.

Halsema mektupta, Ye'nin Amsterdam'daki varlığına karşı yasal bir yetkisi olmadığını, ancak şehirdeki ahlaki ve toplumsal sınırlar konusunda net olmayı sorumluluğu olarak gördüğünü belirtti. Daha önce Kanye West adıyla müzik yayımlayan sanatçı, haziran başında iki konser vermek üzere geldiği Arnhem'deki Gelredome'dayken başkentteki Conservatorium Hotel'de birkaç gün konakladı.

Konser öncesinde büyük tepki

Ye'nin gelişinden önce büyük tartışmalar yaşandı. Konser serisi için Arnhem'e geleceğinin duyulmasının ardından, antisemit söylemleri nedeniyle sanatçının ülkeye sokulmaması yönünde bir önerge Tweede Kamer'in (Hollanda Temsilciler Meclisi) geniş çoğunluğu tarafından desteklendi. Adalet Bakanı Van Weel, o dönemde sanatçının reddedilmesi için yasal dayanak aradı ancak bulamadı. Göç ve İltica Bakanı Van den Brink de Polonya, Birleşik Krallık ve Fransa'nın aksine Ye'nin Hollanda'ya girişinin yasaklanması için bir neden olmadığını belirtti. Merkezi Yahudi Örgütü'nün (Centraal Joods Overleg) açtığı ihtiyati tedbir davası da sanatçının konserleri için Hollanda'ya gelmesini engelleyemedi.

Sanatçı, birden fazla kez sarf ettiği antisemit ve Nazi yanlısı ifadeler nedeniyle tartışmalı biri. 2022'de bir röportajda Hitler'i sevdiğini söyleyen Ye, "Heil Hitler" adlı parçayı çıkardı, gamalı haçlı tişörtler sattı ve kendisini Nazi olarak tanımladı. 2018'de ise köleliğin bir seçim olduğunu söyledi. Sanatçı daha sonra bu ifadelerini bipolar bozukluğuna bağlayarak pişman olduğunu belirtti. 2023'te X'te İbranice özür dileyen Ye, bu yılın başında The Wall Street Journal'da yayımlanan açık mektupta Yahudileri sevdiğini ifade etti.

Halsema: Özgürlük görmezden gelmek değildir

Halsema, Ye'nin Arnhem'deki ilk konserinin yapıldığı gün gönderdiği gizli mektupta Amsterdam'ın özgür bir şehir olduğunu, bu özgürlüğün incitici veya rahatsız edici düşüncelerin de korunması anlamına geldiğini belirtti. Ancak başkan, "Bu özgürlük görmezden gelmekle aynı şey değildir" dedi. Amsterdam'ın hoşgörü ve azınlıkların korunması üzerine kurulduğunu hatırlatan Halsema, "Bu arka planda birçok Amsterdamlı, aralarında benim de bulunduğum kişiler, son yıllarda sarf ettiğiniz antisemit, Nazi yanlısı ve nefret dolu ifadeleri dehşetle karşıladı" ifadelerini kullandı.

Halsema'ya göre bu tür sözler nefretin, aşağılamanın ve dışlamanın normalleşmesine katkıda bulunuyor. Başkan, söz konusu ifadeleri "Yahudi toplumunun İkinci Dünya Savaşı sırasında yaşadığı zulmün ve yok edilmenin izlerini hâlâ taşıyan Amsterdam için çok acı verici" diye nitelendirdi. Halsema mektupta, "Sizi şehrimize sokmamayı tercih ederdim, ancak Hollanda yasalarına göre bunun için kamu düzeni, ulusal güvenlik veya suç işleme riski gibi yasal bir dayanak olması gerekiyor" ifadelerine yer verdi.

Halsema ayrıca sanatçıdan son konserinin ardından derhal ayrılmasını, şehirde bulunduğu günlerde ise Amsterdamlılara ve özellikle Yahudi Amsterdamlılara azami saygı göstermesini istedi. Mektupta "Antisemitizm, hangi biçimde olursa olsun, Amsterdam'da kabul edilemez" denildi.

Mektubun neden şimdi kamuoyuna açıklandığı sorusuna Halsema'nın sözcüsü, bir gazetecinin belgeyi açıklamak için WOO (Kamu Bilgilerine Erişim Yasası) kapsamında başvuru yapacağını duyurduğunu söyledi. Bu nedenle mektubun gazeteciler arasında paylaşıldığını belirten sözcü, "Yasal süreci beklemeden paylaşmak daha hızlı ve kolaydı" dedi.