Hollanda koalisyonunda 'açık evlilik' dönemi başlıyor

Hollanda'da azınlık hükümetini oluşturan D66, VVD ve CDA, koalisyon içinde yeni bir döneme giriyor. Üç parti, Meclis'teki önemli finansal planlarda artık birlikte hareket etmek zorunda olmayacak. Anlaşmaya göre partiler, muhalefetle ayrı ayrı çoğunluk arayabilecek ve hatta birbirlerinin karşı çıktığı planlara olumlu oy verebilecek. Lahey'de bu durumun pratikte nasıl işleyeceği henüz bilinmiyor.

Bir bakan, bu durumu "eşi benzeri görülmemiş bir durum" olarak nitelendirdi. Bugün saat 16.15'te başlayacak vergi planı görüşmesi, bu yeni yaklaşımın ilk sınavı olacak. Görüşmede koalisyon partileri arasındaki bağlar doğrudan test edilecek.

CDA'dan kabineye sert eleştiri

Hükümet, gelecek yılın mali planlarını yeniden düzenledi. Bu değişiklik, yeterli sayıda partinin olumlu oy vermesini sağlamak amacıyla yapıldı. Ancak Senato'da çoğunluk henüz garanti altına alınmış değil. CDA lideri Henri Bontenbal, kabinenin bu yaklaşımını "kumar siyaseti" olarak eleştirdi. Bontenbal, koalisyon içinde Senato çoğunluğunu garanti edecek bir anlaşmanın sağlanamamasından duyduğu hayal kırıklığını dile getirdi. VVD'nin servet vergisi konusunda esneme göstermediğini belirten Bontenbal, servet sahiplerinden daha fazla vergi alınması halinde Pro partisinin desteğinin kazanılabileceğini söyledi.

Kabinenin bir kısmı, Bontenbal'ın bu çıkışını "kaosu tercih etmek" olarak yorumluyor. Ancak CDA lideri, tam tersine kaosu önlemek için bu adımı attığını savunuyor. Koalisyon içinde, finansal planlar için çoğunluk sağlamanın artık Meclis'e kaldığı konusunda anlaşma sağlandı. Partilerin farklı yönde oy kullanmasına da izin verildi. Yine de bu "açık evlilik" modelinde bazı kurallar var: Partiler birbirlerini şaşırtmamalı ve koalisyon anlaşmasındaki taahhütlere bağlı kalmalı.

İlk test: Servet vergisi teklifi

Bugünkü vergi görüşmesinde Pro partisinin servet sahiplerinden daha fazla vergi alınması yönünde bir plan sunması bekleniyor. Bu öneriye CDA'nın da destek vermesi, yeni modelin ilk ciddi testi olacak. VVD ise şimdiye kadar servet vergisini artırmaya yönelik anlaşmaları engellemişti. Bir yetkili, "CDA, VVD'nin daha önce kabul etmediği değişikliklere destek verirse ne olacak?" sorusunu yöneltti. Lahey'de bu sorunun yanıtı henüz yok.

Görüşmede Maliye Bakanı Eelco Heinen de eleştirilerin hedefinde olacak. Birçok parti, Box 3 olarak bilinen servet vergisi sisteminin yeniden düzenlenmesinin maliyetinin karşılanmamasına tepki gösteriyor. 17 milyar euroluk bir faturaya karşılık, bunun nasıl ödeneceğine dair bir plan bulunmuyor. Hristiyan Birlik (ChristenUnie) milletvekili Pieter Grinwis, durumu "bir maliye bakanının şimdiye kadarki en büyük vergi dolandırıcılığı" olarak nitelendirdi. Pro partisi ise servet sahiplerinin bu faturayı ödemesini istiyor ve mevcut planın tüm Hollandalılara "en büyük servetlere milyarlarca euroluk hediye" olarak yansıyacağını savunuyor.

Heinen'in, süs bitkileri ve çiçeklerdeki KDV artışını erteleyerek BBB ve Mona Keijzer'i rahatlatma çabası da sonuç vermedi. Parti, hükümetin sadece üç aylık bir erteleme için para ayırmasından duyduğu hayal kırıklığını dile getiriyor.