Hollanda'da yarın Bütçe Günü: Kral konuşacak, bütçe sunulacak

Hollanda'da her yıl eylül ayının ikinci salı günü düzenlenen Bütçe Günü yarın yapılacak. Bu yılki program kapsamında Kral Willem-Alexander, Lahey'deki Koninklijke Schouwburg'da taht konuşmasını (troonrede) okuyarak hükümetin önümüzdeki yıla ilişkin planlarını açıklayacak.

Hollanda'da hükümet her yıl eylül ayının üçüncü salı günü olan Prens Günü'nde (Prinsjesdag) yıllık bütçesini duyuruyor. Kral Willem-Alexander, Kraliçe Maxima ve Veliaht Prenses Amalia, takvimdeki bu en önemli günlerden birinde Lahey'deki Noordeinde Sarayı'ndan 13.00'te Cam Arabayla (Glazen Koets) ayrılacak ve yaklaşık 15 dakika sonra Koninklijke Schouwburg'a ulaşacak. Saray ile tiyatro arasındaki güzergâh genellikle kraliyet ailesinin hayranları tarafından dolduruluyor.

Taht konuşmasının ardından kraliyet ailesi aynı güzergâhtan saraya dönecek. Geleneksel balkonscène (balkon sahnesi) kapsamında kraliyet ailesi saat 14.00 civarında sarayın balkonuna çıkarak toplanan kalabalığı selamlayacak.

Azınlık hükümeti ilk bütçesini sunuyor

Günün ilerleyen saatlerinde, saat 15.30'da Maliye Bakanı Eelco Heinen, 2027 yılına ait ulusal bütçeyi içeren çantayı parlamentoya sunacak. Ardından partiler belgeleri inceleyecek. Çarşamba ve perşembe günleri milletvekilleri, Algemene Politieke Beschouwingen adı verilen ve genellikle uzun süren bütçe müzakerelerini gerçekleştirecek.

Bu yılki görüşmelerin normalden daha zorlu geçmesi bekleniyor. D66, CDA ve VVD'den oluşan koalisyon hükümeti, ne Temsilciler Meclisi'nde (Tweede Kamer) ne de Senato'da (Eerste Kamer) çoğunluğa sahip. Planlarını geçirmek için muhalefet partilerinin desteğine ihtiyaç duyuyor. Koalisyonun bütçe üzerinde yürüttüğü görüşmeler henüz somut bir destek sözüyle sonuçlanmadı.

Sol kanattan PvdA-GroenLinks lideri Jesse Klaver, hafta sonu partisinin destek konusunu tartışmaya hazır olduğunu söyledi. Ancak Klaver, hükümetin sosyal güvenlik alanındaki planlanan kesintilerden vazgeçmesi ve en zenginlerden daha fazla vergi alması gerektiğini belirtti. Sol ittifak, koalisyona Temsilciler Meclisi'nde çoğunluk sağlayacak sandalyeye sahip; Senato'da ise çoğunluk için iki sandalye eksik.

Öte yandan hükümetin emeklilik (AOW), iş göremezlik (WIA) ve işsizlik yardımlarında planladığı milyarlarca euroluk kesintilerin çoğunu iptal ettiği veya ertelediği, vatandaşların satın alma gücünü korumak için 1,5 milyar euro ayırdığı basına sızan bilgiler arasında. Bu harcamaların bir kısmının gelir vergisi artırılarak karşılanması planlanıyor.

Hükümetin temel sağlık sigortası primlerinin gelecek yıl ayda ortalama 169 euroya, yani yaklaşık 10 euro artmasını beklediği de biliniyor. Sağlık hizmetlerinde kişisel katkı payının (eigen risico) artırılmasına yönelik planlar ise ertelendi; tutarın gelecek yıl 395 euro olarak kalması bekleniyor.

RTL Nieuws'e konuşan kaynaklara göre hükümet, orman yangınlarıyla mücadele için önümüzdeki yıllarda toplam 17,6 milyon euro ayırıyor. Bunun 11,6 milyon euroluk bölümü, doğa koruma alanlarında bitki ve ağaçların suyu daha iyi tutmasını sağlayacak önlemler ile yangınla mücadele için yeterli suyun bulunmasına ayrılacak. 4 milyon euroluk tek seferlik tutar ise KNMI'nin yangın riski uyarısı için geliştirdiği uygulamaya aktarılacak.