IND son 10 yılda 70 kişiyi ulusal güvenlik için tehdit saydı

Hollanda Göç ve Vatandaşlık Dairesi (IND), son on yılda yaklaşık 70 kişiyi ulusal güvenlik için tehdit olarak değerlendirdi. NOS programı Nieuwsuur'un soruları üzerine açıklanan verilere göre bu kişiler ağırlıklı olarak Hollanda'da terör suçundan mahkum edilenlerden oluşuyor. Liste ayrıca Suriye'ye giden kişiler ile bir casusu da kapsıyor. Arnhem terör davasındaki üç sanık ile ASML'den şirket sırlarını çalan Rus da bu kapsamda değerlendirildi.

İçişleri ve Adalet Bakanlığı, aralarında halen tutuklu olanların bulunduğunu ancak şu anda serbest durumda olanların sayısına ilişkin veri bulunmadığını bildirdi.

Nieuwsuur, yayımlanmış kararlar ve mahkeme hükümleri üzerinden 70 kişiden 40'ının kimliğini tespit edebildi. Bu kişilerin tamamının Hollanda dışı ya da çift vatandaşlığa sahip olduğu belirtiliyor. Çift vatandaşlığı olanlarda Hollanda vatandaşlığı geri alınıyor ve ardından ülkeye giriş yasağı uygulanıyor.

Giriş yasağı 20 yıla kadar uygulanabiliyor

Uygulanan giriş yasağı en fazla 20 yıl süreyle geçerli oluyor. Bu süre yalnızca ulusal güvenlik için tehdit olarak görülen kişilere uygulanıyor. Yasağın işlevini yerine getirmesi için söz konusu kişilerin ülkeden çıkarılması gerekiyor. Bakanlık, son on yılda bunun kaç kez gerçekleştiğini açıklamıyor; ancak bu kişilerin "mümkün olan en kısa sürede" ülkeden çıkışı için "kararlı biçimde" çalışıldığını vurguluyor.

Uzmanlar ve avukatlar Nieuwsuur'a, "azami" giriş yasağı bulunan kişilerden ülkeyi gerçekten terk edenlerin yalnızca birkaç vaka olduğunu söyledi. Adalet Bakanı Van Weel, mayıs ayında Tweede Kamer'de (Temsilciler Meclisi) "pek çok vakada çıkışın gerçekleştirilemediğini" kabul etmişti.

Sınır dışı işlemlerinin zorluğu uzun süredir biliniyor. Menşe ülkeler çoğu zaman bu kişileri kabul etmek istemiyor ya da gerekli belgeleri vermeye yanaşmıyor.

Giriş yasağı bulunmasına karşın herhangi bir nedenle ülkede kalan kişiler Hollanda'da yasa dışı duruma düşüyor. Hükümet bu sorunla mücadele ediyor: iki yıl önce serbest bırakılan cihatçılar konusunda yeterli bilgi bulunmadığı ortaya çıkmıştı.

Terörizm araştırmacısı Elanie Rodermond (Vrije Universiteit), en ağır giriş yasağı uygulamasının ters etki yaptığını ve güvenlik risklerini artırdığını belirtiyor. "Örneğin denetimli serbestlik kurumu üzerinden denetim yapılamıyor. Bu çok paradoksal, çünkü devlet 'sen ulusal güvenliğimiz için tehditsin' diyor ama sonuçta o kişi Hollanda'da serbest dolaşıyor."

Avukat Flip Schüller de giriş yasaklarının çok çabuk uygulandığı görüşünde. Schüller, Türk konsolosluğuna yönelik bir saldırı planladıkları iddia edilen ve bu nedenle Hollanda vatandaşlıklarını kaybeden iki Fas kökenli Hollandalı müvekkilini örnek gösteriyor. Mahkeme daha sonra bu kişilerin "toplumun temel çıkarlarına yönelik ciddi tehdit oluşturduğunun" yeterince gerekçelendirilmediğine hükmetmiş ve sınır dışı edilmelerine gerek kalmamıştı.

Yargı içinde Hollanda vatandaşlığının geri alınmasının ayrımcılık oluşturup oluşturmadığı da tartışılıyor. Amsterdam Mahkemesi geçen yılın başında terör suçundan mahkum edilen Fas kökenli bir Hollandalıya verilen 20 yıllık giriş yasağını iptal etmişti. İdare mahkemesi, bu kişinin vatandaşlığının geri alınmasının (ve dolayısıyla giriş yasağının) Irk Ayrımcılığına Karşı Uluslararası Sözleşme'ye aykırı olduğunu değerlendirmişti.

Nieuwsuur'un incelediği davalarda giriş yasağının çoğu zaman cezanın çekilmesinden yıllar sonra verildiği görülüyor. Örneğin 2020'de IŞİD'e katılmak istediği için kamu hizmeti cezasına çarptırılan Utrechtli bir kişiye, Hollanda'yı terk etmesi ve önümüzdeki 20 yıl boyunca geri dönmemesi yönündeki IND mektubu ancak bu yıl ulaştı.

IND'ye göre bu gecikmenin nedeni, sürecin ancak "tüm ceza hukuku itiraz yolları tükendiğinde" başlatılabilmesi. Ayrıca IND değerlendirmesi "karmaşık ve zaman alıcı" olabiliyor.

NCTV: Sorunun büyümesi bekleniyor

Terörle Mücadele Koordinatörlüğü (NCTV), sorunun önümüzdeki yıllarda azalmak yerine artacağını belirtiyor. Önümüzdeki dönemde yüksek riskli bazı vakaların ekleneceğini aktaran NCTV, "Bu tür mahkumların yeni tahliyeleri önümüzdeki yıllarda terör tehdidini artırabilir. Bu grubun çoğunlukla sabit bir ikametgahı veya kalış yeri yok, bu da yetkililerin onları izlemesini zorlaşturuyor" ifadelerini kullandı.