İngiltere'de cinsel saldırı davalarına özel mahkeme salonu

İngiltere'de cinsel saldırı davalarının yıllarca sürüncemede kalmasına karşı hükümet yeni önlemler açıkladı. Mağdurlar, bir davanın açılmasından sonuçlanmasına kadar ortalama 424 gün bekliyor. Bazı davalarda bu süre 1000 günü aşıyor.

Alınan önlemlerden biri, her mahkemeye cinsel saldırı davaları için ayrı bir salon ve giriş tahsis edilmesi. Böylece mağdurların sanıklarla karşılaşmasının önüne geçilmesi amaçlanıyor. Mağdurlar ifadelerini video bağlantısı üzerinden verebilecek ve duruşmaları başka bir salondan izleyebilecek. Ayrıca bu davalara gelecek haftadan itibaren sabit duruşma tarihi verilerek öncelik tanınacak. Davaların sık sık ertelenmesi mağdurlar için travmatik bir süreç yaratıyor.

Mahkemelerde 80 bin dosya birikmiş durumda

İngiliz yargı sistemi, grevler ve personel eksikliği nedeniyle yaklaşık 80 bin dosyanın biriktiği bir süreçten geçiyor. Bu dosyaların yaklaşık beşte biri cinsel şiddetle ilgili.

Yeni politikayı savunan isimlerden biri de milletvekili Charlotte Nichols. Kendisi de tecavüz mağduru olan Nichols, davasının mahkemeye taşınması için 1088 gün bekledi. Saldırıdan üç yıl sonra ancak mahkemede tanıklık edebildi. Avam Kamarası'ndaki konuşmasında, yaşadıklarını yıllar sonra yeniden anlatmanın ne kadar travmatik olduğunu anlattı.

Nichols, "Bana birkaç kez neden kaçmaya çalışmadığım soruldu" dedi. "Olanlar için kendimi suçladım. Yeniden açılan acı bir yaraydı, çok terapi gördüm" diye ekledi.

Hükümetin önlemleri Avam Kamarası'nda geniş destek buluyor. Yeni politikaya yaklaşık 30 milyon sterlin ayrılacak. Bütçenin bir bölümü, travma yaşamış mağdurlara nasıl yaklaşılacağı konusunda eğitime gidecek. Zira mağdurlara hâlâ sık sık "ne giyiyordun" ya da "neden oradan gitmedin" gibi sorular yöneltiliyor. İngiliz Victim Support vakfının araştırmasına göre mağdurların dörtte üçü bu tür tecavüz mitleriyle karşılaşıyor.

Tecavüz iddialarıyla ilgili bir soruşturma, polisin iddianame veya celp kararına ulaşmasının ortalama 14 ay sürdüğünü ortaya koydu. Jürili bir duruşmada ilk esaslı oturuma kadar geçen süre ise 48 haftayı bulabiliyor. Kayıtlara geçen tecavüz davalarının yarısından fazlası yeterli delil olmadığı için kapanıyor.

İşçi Partisi'nin vaadi ve tartışmalı öneri

İktidardaki İşçi Partisi, kadınlara ve kızlara yönelik şiddeti yarıya indirme sözü vermişti. 2024 tarihli bir polis raporu, bu şiddeti "ulusal acil durum" olarak tanımladı. İngiltere ve Galler'de her 12 kadından birinin taciz, cinsel şiddet veya aile içi şiddetle karşılaştığı tahmin ediliyor. Kayıtlara geçen suç sayısı beş yılda yüzde 37 arttı.

Parti içinde, mahkemelerdeki birikimi azaltmak için jürinin daha az kullanılmasını savunanlar da var. Uyuşturucu bulundurma gibi daha hafif suçların sadece hâkim önünde sonuçlandırılabileceği öneriliyor. Jüri yoluyla yargılanma hakkının zayıflatılacağı endişesiyle öneriye karşı çıkanlar var.

Hollanda'da ise cinsel saldırı mağdurları için özel mahkeme salonu bulunmuyor. Ancak mağdurların mahremiyetini korumak amacıyla zaman zaman istisnalar yapılıyor. Bu tür uygulamalar savcılık ile mahkeme arasındaki görüşmelerle belirleniyor.