İzlanda'da AB üyelik müzakereleri için referandum

İzlanda'da bugün yapılan referandumda halk, Avrupa Birliği'ne (AB) üyelik müzakerelerinin yeniden başlatılıp başlatılmayacağı konusunda oy kullanıyor. Yerel saatle 22.00'ye kadar sürecek oylama öncesinde yapılan anketler, evet ve hayır kamplarının başa baş olduğunu gösteriyor.

İzlanda, halihazırda Schengen bölgesinin, Avrupa Ekonomik Alanı'nın ve NATO'nun üyesi. Ülke, 2009 yılında ekonomik krizin ardından daha fazla ekonomik istikrar arayışıyla AB üyeliği için başvurmuş ancak 2013'te Avrupa şüphecisi hükümet müzakereleri askıya almıştı. Mevcut hükümet ise jeopolitik belirsizlikler nedeniyle görüşmelerin yeniden başlatılmasını istiyor.

Yüksek enflasyon ve faiz oranları tartışması

Evet kampanyasına Başbakan Kristrún Frostadóttir öncülük ediyor. Dışişleri Bakanı Thorgerdur Gunnarsdottir de yeni müzakere sürecinin başlatılmasından yana. Gunnarsdottir, Reuters'a yaptığı açıklamada, "On yıllardır güvenliğimizi ve refahımızı garanti altına alan uluslararası düzen ciddi bir baskı altında. Böyle zamanlarda küçük ülkelerin tutumlarını ve kendilerini kimin desteklediğini iyi düşünmeleri gerekiyor" dedi.

Evet kampanyası ayrıca AB üyeliğinin enflasyonu düşüreceğini ve faiz oranlarını azaltacağını ileri sürüyor. İzlanda Merkez Bankası'nın politika faizi yüzde 8 iken, Avrupa Merkez Bankası'nın faizi yüzde 2,25.

Balıkçılık sektörü endişesi

Hayır kampanyasının lideri ve muhalefet lideri Gudrun Hafsteinsdottir ise ekonomik argümanların abartıldığını savunuyor. Karşıtlar, AB üyeliğinin İzlanda'nın egemenliğine zarar vereceğinden ve ülkenin kendi yasalarını belirleme kontrolünü kaybedeceğinden endişe ediyor. Hayır oyu verecekler, diğer ülkelerin İzlanda sularında balık tutmasına izin verilmesini istemiyor ve bunun balıkçılık sektörü için sorun yaratacağını düşünüyor.

Evet kampanyası bu endişelerin yersiz olduğunu, balıkçılık kotalarının tarihsel avlanma verilerine dayandığını ve başka hiçbir ülkenin on yıllardır İzlanda sularında balık tutmadığı için ülkenin kontrolünü elinde tutacağını belirtiyor. Ancak Hafsteinsdottir ikna olmuş değil: "Avrupa Birliği'nin özellikle başlangıçta bir takım esneklik vaatleriyle geleceğini biliyorum, ancak bunun sonsuza kadar böyle olmayacağını da biliyoruz."

Evet oylarının çoğunluğu, doğrudan AB üyeliği anlamına gelmeyecek. Öncelikle müzakerelerin başlaması gerekecek. Dışişleri Bakanlığı'nın bir notuna göre, müzakerelerin bu yıl sonunda başlaması ve 18 ila 24 ay sürmesi öngörülüyor.