Seyss-Inquart'ın sığınağı için teklif veren kuruluş ihaleden çıkarıldı

Lahey'deki mahkeme, Wassenaar'da bulunan ve İkinci Dünya Savaşı'ndan kalma Nazi komuta sığınağını satın almak isteyen taraflardan birinin ihale sürecinden çıkarılmasını haklı buldu. Karara göre miras kuruluşu Boei, satış kurallarına uymadığı için sığınağa artık teklif veremeyecek.

Boei, yapının kendisine ait görüşlerini üçüncü kişilerle paylaşmış ve diğer teklif sahibiyle iletişim kurmaya çalışmıştı. İhale şartnamesinde, satış süreci boyunca ilgililerin planlarını ve diğer bilgileri üçüncü kişilerle paylaşmasının yasak olduğu belirtiliyor. Boei'nin, Lahey merkezli bir gayrimenkul işletmesiyle olası işbirliği ve finansman konularını görüşmek istediği ifade edildi. Kuruluşun müdürünün komuta sığınağına ilişkin planlarını gayri resmi bir sunumla anlattığı da belirtildi.

Gayrimenkul işletmesi durumu satıcı konumundaki Rijksvastgoedbedrijf'e (Hollanda Devlet Emlak İdaresi) bildirdi. Bunun üzerine Devlet bir bütünlük soruşturması başlattı ve bu soruşturmaya dayanarak Boei'yi ihale sürecinden çıkardı. Kuruluş, kararı geri aldırmak için ihtiyati tedbir davası açtı ancak mahkemeden istediği sonucu alamadı.

İkinci Dünya Savaşı'ndan kalma komuta sığınağı

Çiftlik görünümü verecek şekilde kamufle edilen sığınak, İkinci Dünya Savaşı sırasında Hollanda'nın Nazi işgal yönetiminin başındaki isim tarafından yaptırıldı. Arthur Seyss-Inquart, Nazi rejiminin önde gelen isimlerinden biriydi ve yüz binden fazla Yahudi'nin toplama ve imha kamplarına sürülmesinden sorumluydu. Bir süre Wassenaar ile Lahey sınırındaki Clingendael arazisinde yaşayan Seyss-Inquart, komuta sığınağını burada inşa ettirdi. Sığınakta çalışma odası da bulunuyordu.

Devlet Emlak İdaresi, Savunma Bakanlığı'nın 2013'ten bu yana kullanmadığı yapıyı artık satabilir. İdare, sığınağa yeni bir işlev kazandırılması amacıyla yapıyı söz konusu gayrimenkul işletmesine devretmeyi planlıyor. Ön seçim aşamasında ilgililer, sığınağın yeniden geliştirilmesine ilişkin görüşlerini sunabildi. Bu aşamada yapının kültür-tarihsel değerinin gözetilmesi şartı arandı. Ardından bir seçim komisyonunun kalan iki teklif sahibi arasından seçim yapması öngörülüyordu.

Boei: itiraz ve hukuki adım sinyali

Boei, karara tepki olarak şikâyette bulunacağını ve hukuki yollara başvuracağını açıkladı. Kuruluşa göre gayrimenkul işletmesine satış, tam da istenmeyen bir sonuca yol açıyor: "Tarafların ulusal öneme sahip anıtların sahibi olması, ancak gerekli bilgi ve deneyime sahip olmaması." Boei müdürü Arno Boon, "Genel miras çıkarı hızlı bir satıştan ya da sınırlı bir gelirden daha ağır basmalı" dedi.

Boon ayrıca gayrimenkul tüccarı De Wilde ile Boei arasında hiçbir temas olmadığını savundu ve mahkemenin bu konuda aceleci davrandığını söyledi. Boon, Eğitim, Kültür ve Bilim Daimi Komisyonu'nun 5 ve 9 Kasım'daki toplantısına işaret ederek Meclis'in, Devlet Emlak İdaresi "geri dönüşü olmayan bir adım atmadan" önce konuyu değerlendirme fırsatı bulmasını istedi.