CDU, Merz'e destek verdi ancak değişiklik talebi yükseldi

Almanya Başbakanı Friedrich Merz, üst üste gelen seçim yenilgilerinin ardından koltuğunu koruyor. Parti içinde birkaç gün boyunca tartışılan Merz'in görevi bırakması yönünde bir talep öne çıkmadı. Yapılan parti toplantılarının ardından CDU'nun Merz'in arkasında durduğu ve kendisine destek verdiği belirtildi. Ancak parti içinden gelen mesaj net: iyileştirmeye gidilmesi gerekiyor.

Doğudaki seçimlerde tarihi yenilgi

CDU, bu ay ülkenin doğusunda yapılan eyalet seçimlerinde ciddi kayıplar yaşadı. Mecklenburg-Vorpommern'de geçen pazar günü alınan sonuç, partinin kuruluşundan bu yana en kötüsü olarak nitelendirildi. CDU'nun bu eyalette seçim barajını bile geçemediği belirtildi. Yenilginin nedenleri arasında Merz'e yönelik hoşnutsuzluk da gösteriliyor.

Başkent Berlin'de Merz'in istifaya zorlanacağına dair söylentiler dolaşmıştı. Ancak açık muhalefet sınırlı kaldı. Merz'in görevi bırakması yönündeki çağrılar daha çok partinin eski genel sekreteri gibi alt kademedeki siyasetçilerden geldi. Partinin önde gelen isimleri ise Merz'in arkasında durdu.

Reform vaatleri ve ekonomik beklentiler

Alman basınına göre kapalı kapılar ardında eleştiriler yükseldi. Hessen eyaletinin CDU'lu başbakanının Merz'e "90'lı yıllardan kalma empatiden yoksun bir dil" kullandığını söylediği aktarıldı. Eski meclis grup başkanı Brinkhaus'un ise Merz'i "ülkeyi bir arada tutamamakla" eleştirdiği ve değişiklik talep ettiği belirtildi. Bu eleştirinin grup içinde alkışlarla karşılandığı ifade edildi.

Merz, durumun ne kadar zor olduğunu fark etmiş görünüyor. Pazar günkü felaket anket sonuçlarının hemen ardından basının karşısına geçerek reform planlarını savundu. Ancak seçmenin bu reformlara duyduğu güven düşük. Merz'in başbakanlık döneminde verdiği sözlerin birçoğunu yerine getirmediği belirtiliyor. Emeklilik ve sağlık alanındaki reform planları ise yoğun direnişle karşılaşıyor.

Merz için olumlu bir gelişme de var: yıllardır durgunluk yaşayan Alman ekonomisinde toparlanma işaretleri görülüyor. Çeşitli düşünce kuruluşları bu hafta büyüme tahminlerini yukarı yönlü revize etti. OECD, bu yıl için yüzde 1,1 büyüme öngörüyor; bu oran euro bölgesi ortalamasının üzerinde. Büyümede savunmaya yönelik kapsamlı yatırımların etkili olduğu belirtiliyor.

Merz, parti grubunun da baskısıyla iletişimini iyileştirmeyi vaat ediyor. Reformları daha iyi anlatacağını ve seçmenin duygularını daha iyi anlayacağını söylüyor. Koalisyonun birlik görüntüsünü daha güçlü yansıtması gerektiği de vurgulanıyor.

Geçen hafta bu konuda yine sorun yaşandı. Yüksek benzin fiyatlarına karşı önlem açıklayan Merz'in somut bir plan sunmadığı, koalisyon ortaklarının farklı fikirlerle ortaya çıktığı ve bunun yeni bir açık tartışmaya yol açtığı belirtildi. Şimdi bir uzlaşma sağlanmış olsa da bunun henüz hayata geçirilmediği ifade ediliyor.

Pazartesi günü Merz beklenmedik şekilde sağlık sigortası sisteminde değişiklik çağrısı yaptı. Almanya'da yasal ve özel sigorta olmak üzere iki sistem bulunuyor; özel sigorta daha çok yüksek gelirliler tarafından kullanılıyor. Merz bunun bir "adalet sorununa" yol açtığını savundu. Koalisyon ortağı SPD bu görüşe katılırken, Merz'in kendi partisi CDU değişikliğe karşı çıktı. Bunun üzerine Merz'in sözcüsü açıklamayı geri almak zorunda kaldı.

Parti içindeki hoşnutsuzluk sürüyor, ancak alternatif de görünmüyor. Halef olarak adı geçen eyalet başbakanları Hendrik Wüst ve Markus Söder'in şimdilik mesafeli durduğu belirtiliyor. SPD ile işbirliği konusunda da memnuniyetsizlik dile getiriliyor; ancak mevcut Federal Meclis'te bunun bir alternatifi bulunmuyor.

Bu nedenle CDU'lular şimdi birlik çağrısı yapıyor. Grup başkanvekili Mathias Middelberg, "Birbirimize düşersek sadece hükümet değil, ülke de başarısız olur" dedi.

Almanya'da bir sonraki seçim kampanyası uzakta değil. 2027'de beş eyalet seçimi planlanıyor; ilki nisan ayında en kalabalık eyalet olan Kuzey Ren-Vestfalya'da yapılacak. CDU'nun geleneksel olarak güçlü olduğu bu eyalette aşırı sağcı AfD'nin görece zayıf olduğu belirtiliyor. Hükümetin bu durumu korumak istediği ifade ediliyor. Merz'in o zamana kadar partinin düşüş eğilimini tersine çevirmesi gerekiyor. Partisinden bir şans daha alan Merz için bunun son fırsat olabileceği değerlendirmesi yapılıyor.