Dordrecht sakinlerinden Chemours'a pfas davası

Dordrecht ve çevresinde yaşayanlar, Chemours fabrikasının neden olduğu pfas kirliliği nedeniyle şirkete karşı ortak dava açtı. Bölgesel yayın kuruluşu Rijnmond'un haberine göre, PFAS Vrij Green Claim vakfı yarım milyondan fazla bölge sakini adına Chemours'u mahkemede sorumlu tutmak istiyor. Vakıf, fabrikanın pfas emisyonlarını durdurmasını ve kirlilikten kaynaklanan zararlar için tazminat ödemesini talep ediyor.

Pfas nedir, neden tehlikeli?

Pfas, binlerce parçalanmayan zehirli kimyasalın ortak adı. Bu maddeler besin zincirinde birikiyor ve bağışıklık sistemine zarar veriyor. Uzun süreli maruz kalma durumunda bazı pfas türlerinin kanserojen olduğu belirtiliyor. Chemours fabrikası onlarca yıldır pfas salıyor, ancak miktar önemli ölçüde azalmış durumda. Şirket 2012 yılına kadar pfoa adlı pfas maddesini kullanıyordu ve bu madde havaya ve yüzey sularına karışıyordu. Araştırmalar, fabrikanın yakınında uzun süre yaşayan kişilerin kanındaki pfoa konsantrasyonunun ortalamanın üzerinde olduğunu gösteriyor. Hollanda'da yaşayan neredeyse herkesin kanında pfas bulunduğu da araştırmalarla ortaya konmuş durumda.

Chemours: 'Endişeleri ciddiye alıyoruz'

Chemours, vakfın dava dilekçesini aldığını ve inceleyeceğini açıkladı. Şirket, çevrede pfas ve kendi faaliyetleriyle ilgili soru ve endişelerin farkında olduğunu, bunları ciddiye aldığını belirtti. Son yıllarda emisyonları azaltmak için önemli adımlar attığını ve yatırımlara devam edeceğini kaydetti. Dordrecht'te tıbbi teknoloji, yarı iletkenler, yeşil enerji, ulaşım ve savunma gibi alanlar için kritik malzemeler ürettiklerini ifade eden şirket, bu üretimi güvenli ve sorumlu şekilde yapmayı hedeflediklerini vurguladı. Chemours, dava dilekçesindeki iddiaları dikkatle değerlendirmeden önce hukuki talepler hakkında yorum yapmayacağını bildirdi.

Vakfı temsil eden avukat Michael Bacon, davanın sadece çevre kirliliğiyle ilgili olmadığını söyledi. Bacon, "Bu dava, yıllarca hangi maddelere maruz kaldıklarını bilmeden yaşayan yüz binlerce insan için sonuçlarıyla ilgili" dedi. Vakıf yönetim kurulu üyesi Anneke van Veen ise "Bölge sakinleri olarak tanınma, zararın giderilmesi ve güvenli, sağlıklı bir yaşam ortamı istiyoruz" ifadelerini kullandı.

Chemours daha önce de mahkemeye çıkmıştı. Dordrecht, Papendrecht, Sliedrecht ve Molenlanden belediyeleri şirkete ve selefi DuPont'a dava açmıştı. 2023'teki bir ara kararda mahkeme, belediyelerin pfas emisyonlarından kaynaklanan zararlar konusunda kısmen haklı olduğuna hükmetti. Geçen yıl polis, kirliliğe yönelik kapsamlı bir ceza soruşturması kapsamında şirkete baskın düzenledi. Soruşturma Savcılık'a göre ileri bir aşamada ancak halen devam ediyor.