Hollanda'da 62 bin 500 agir ruhsal hastaya ulasilamiyor

Hollanda'da agir ruhsal hastaligi olan yetiskinlerin yaklasik dortte birinin, tahmini 62 bin 500 kisinin, hic ya da yetersiz bakim almadigi ve ruh sagligi hizmetlerinin gozunden tamamen kayboldugu bildirildi. Bu tespit, Hollanda Ruh Sagligi Kurumu (de Nederlandse GGZ) tarafindan yayimlanan bir raporda yer aldi.

Bakim gecislerinde kopukluk

Kurum, ulkede agir ruhsal hastaligi olan yetiskin sayisinin yaklasik 250 bin oldugunu belirtiyor. Rapora gore, sorun genellikle tedavinin kendisinden cok, hastanin klinikten ayrilmasi, tasinmasi veya cezaevi cezasinin sona ermesi gibi bakim surecindeki el degisikligi noktalarinda yasaniyor. GGZ Baskani Ruth Peetoom konuyla ilgili olarak, "Klinikten taburcu olmak, ev degistirmek veya gozalti surecinin bitmesi, kisinin destegini kaybettigi an olmamali. Psikolojik kirilganlik, bir bakim sureci veya degerlendirme sona erdiginde ortadan kaybolmaz" dedi.

Konut krizi etken

Rapor, hastalarin bakimdan cikis surecinde en buyuk engellerden birinin konut krizi oldugunu vurguluyor. Korunakli yasam birimlerinden ayrilan kisiler icin yillik 3 bin 980 sosyal konut ihtiyaci oldugu hesaplanirken, 2023 yilinda yalnizca bin 320 konutun bosaldigi kaydedildi. 2024 yilinin basinda Hollanda'da 18-65 yas arasi yaklasik 33 bin kisinin evsiz olarak kayitli oldugu belirtiliyor. Benzer bir durum cezaevinden cikanlar icin de gecerli: Uc aydan uzun sure cezaevinde kaldiktan sonra her yil yaklasik 5 bin kisi salinirken, bunlarin yuzde 27'si hemen sonrasinda evsiz ya da bilinmeyen bir adreste yasiyor ve neredeyse yarisi iki yil icinde tekrar suc isliyor.

Rapor, aktif sosyal hizmet ekiplerinin (kendileri yardim istemeyen kisileri arayip bulan ekipler) belediyeler icin yeniden yasal bir zorunluluk haline getirilmesini talep ediyor. 2015 yilinda sosyal bakimin yetkisi belediyelere devredildikten sonra bu zorunluluk kaldirilmisti ve finansman saglik sigortasi sirketleri, belediyeler ve merkezi hukumet arasinda bolunmus durumda. Ayrica, bekleyen hasta listeleri uzerindeki baski, hali hazirda devlete karsi yasal islemlere yol acmis durumda.

Rapor, Hollanda'da agir ruhsal hastaligi olan kisilerle ilgili tartismalarin cogunlukla rahatsizlik ve kamu guvenligi konularinda yogunlastigina dikkat cekiyor. Baska insanlar icin guvenlik riski olusturan kisi sayisinin yaklasik 1.500 oldugunu belirten rapor, kendine zarar verme, evsizlik veya bakimdan kacinma yoluyla kendileri icin risk olusturan kisi sayisinin ise 24 bin ila 60 bin arasinda oldugunu ifade ediyor.