Hollanda'da çifte vatandaşlık düzenlemesinin görüşülmesi yine ertelendi

Yurt dışında yaşayan Hollandalıların haklarını iyileştirmek için çalışan SNBN vakfı, bu ayın başında Lahey'de yıllık kampanya gününü düzenledi. Etkinlikte, yurt dışındaki Hollandalıların ikinci bir vatandaşlık almaları halinde Hollanda vatandaşlıklarını korumalarına imkân tanıyacak yasa tasarısı üzerine bir panel düzenlendi. Tasarı, aynı zamanda Hollanda vatandaşı olan yabancıların da kendi ülke pasaportlarını ellerinde tutabilmesinin önünü açıyor.

D66 ve eski Çalışma Partisi PvdA tarafından hazırlanan tasarı yaklaşık 10 yıldır gündemde. Geçen yıl yeniden ele alındı; haziran ayında parlamentoda görüşülmesi bekleniyordu. Görüşme önce ekime ertelendi, şimdi bir kez daha ertelenerek 7 Aralık'a alındı.

Peki Hollanda'da vergi ödeyen, topluma katkıda bulunan ve vatandaş olmak istediği halde pratik gerekçelerle bunu yapamayan yabancılar sevinmeli mi? Ülke gerçekten Avrupa'nın büyük bölümüyle aynı çizgiye gelip çifte vatandaşlığa izin verecek mi? Hiç de değil.

SNBN panelindeki tartışmalar, iktidar koalisyonunun ortağı VVD'nin yabancıların çifte vatandaşlığına kesinlikle karşı olduğunu ortaya koydu.

VVD: 'Hollanda'yı gerçekten seçmelisiniz'

Milletvekili Bente Becker panelde, bu kişilerin yabancı ajan olabileceğini, diaspora üzerinden yabancı hükümetlerin işini yaparak güvenlik riski oluşturabileceğini savundu. "Hollanda'ya geliyorsanız, Hollanda'yı gerçekten seçmelisiniz" diyen Becker, Hollanda vatandaşlığının "çok özel bir şey" olduğunu söyledi.

Becker, tasarıda değişiklik yapılmadığı takdirde partisinin yasayı desteklemeyeceğini net biçimde belirtti. Bu da tasarının bir kez daha rafa kaldırılması ya da yabancılara çifte vatandaşlık hakkı tanıyan bölümünün çıkarılması anlamına geliyor. Becker, CDA'nın da aynı görüşte olduğunu aktardı.

D66 milletvekili Jan Schoonis, defalarca sorulmasına rağmen partisinin tasarısını budayıp budamayacağı konusunda son derece ihtiyatlı davrandı. "Burada yurt dışındaki Hollandalıları konuşmak için bulunuyoruz ve düzenleyeceğimiz şey de bu" dedi. "Geri kalan her şeyi daha sonra konuşuruz." Bu, pek de umut verici bir yanıt değil.

Brexit'in ardından hem Hollanda hem İngiliz pasaportumu taşıyabiliyorum; çünkü Hollandalı biriyle evliyim ve 15 yıldan uzun süredir burada yaşıyorum. 65 yaş üstü uzun süreli sakinler ve burada doğup 18 yaşına kadar kalan çocuklarla birlikte şanslı olanlardan biriyim. Aslında Hollanda vatandaşlığına geçenlerin yaklaşık yüzde 50'si, optieregeling olarak bilinen bu istisna kurallarından birini kullanıyor. Geri kalanlar ise doğal yoldan vatandaşlığa geçmek ve beraberinde getirdiği tüm sorunlarla birlikte eski vatandaşlıklarından vazgeçmek zorunda kalıyor.

Hukuk uzmanları, özü itibarıyla Hollandalı olanların birden fazla pasaport taşımasına izin verilirken yeni Hollanda vatandaşlarının bu haktan yararlanamamasının ayrımcılık olacağını savunuyor. Hükümetin en yüksek hukuk otoritesi olan Danıştay da insanlara farklı davranılmasının anayasayla çelişeceğini belirtti.

Tartışma hukuktan çok sadakat üzerinden yürüyor

Ancak Hollanda'da çifte vatandaşlık tartışması hukuki durumla ilgili değil; göçmen grupların sadakati üzerinden yürüyor. Maastricht Üniversitesi'nin 2017 tarihli araştırması, Hollandalıların yurt dışına giden Hollandalıların ikinci bir vatandaşlık almasına, Hollanda'ya gelen göçmenlerin Hollandalı olup eski vatandaşlıklarını korumasına kıyasla daha toleranslı baktığını gösteriyor. Aşırı sağın yükselişi göz önüne alındığında tablonun o zamandan bu yana düzelmiş olması pek olası görünmüyor.

VVD'nin söylediği özetle şu: Hollanda'da doğup Hollandalı anne babaya sahip olanlar yurt dışına taşındıklarında sorunsuz iki vatandaşlık taşıyabilir; ancak Hollandalı olmak isteyenlere şüpheyle yaklaşılması gerekiyor. Bu kişilerin eski pasaportlarını da korumak istemeleri halinde art niyetli, hatta kötücül bir amaçları olmalı. Bu tutum, Hollanda toplumunun geniş kesimlerinde hâkim olan yabancı karşıtı havayı yansıtıyor.